Artroskopik parsiyel menisektomi yapılan hastalarda saptanan patellofemoral eklemdeki kıkırdak lezyonlarının uzun dönem prognoza etkisi

ÖZET Artroskopik parsiyel menisektomi yapılan hastalarda saptanan patellofemoral eklemdeki kıkırdak lezyonlarının uzun dönem prognoza etkisi Dr. Mustafa Armağan Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Balçova – İZMİR GİRİŞ VE AMAÇ Çalışmamızın amacı artroskopik parsiyel menisektomi uygulanan ve patellofemoral eklemde kıkırdak lezyonu saptanan olgular ( Grup 1 ) ile kıkırdak lezyonu saptanmayan olguların ( Grup 2 ) uzun dönem klinik sonuçlarını karşılaştırmaktır. Patellofemoral eklemdeki kıkırdak lezyonlarının uzun dönem klinik sonuçları olumsuz etkileyeceğini düşündük. OLGULAR VE YÖNTEM 1992 – 2008 yılları arasında tek cerrah tarafından artroskopik parsiyel menisektomi uygulanan 18 – 55 yaşları arasındaki 44 hasta çalışmaya dahil edildi. Ameliyat sırasında ek olarak patellofemoral eklem kıkırdak lezyonu saptanan 18 olgu Grup 1'i, herhangi bir kompartmanda kıkıdak lezyonu bulunmayan 26 olgu Grup 2'yi oluşturdu. Olguların demografik özellikleri, peroperatif bulguları, preoperatif Lysholm skorlamaları ile postoperatif uzun dönem Lysholm, KOOS, IKDC, Kujala skorlamaları ile Tegner aktivite düzeyleri ve direkt grafideki Kellgren – Lawrence osteoartrit evrelemeleri incelendi. Veriler SPSS 24.0 programına girilerek bağımlı ve bağımsız değişkenler dağılımlarına göre analiz edildi. Güven aralığı p<0,05 kabul edildi. BULGULAR İzlem süreleri minimum 10,7 yıl ve maksimum 27,9 yıl arasında değişen ve ortlama izlem süresi 19,8 yıl olan olgular değerlendirildi. Grup 1 ve Grup 2'deki olgular yaş, izlem süresi, opere edilen taraf ve VKİ açısından benzer bulundu. Grup 1 olgularının preoperatif Lysholm skorları Grup 2 olgularına göre anlamlı düşük bulundu (p=0,04). Cerrahi tedavi sonrası uzun dönem takipte her iki grupta da Lysholm skorlarında anlamlı yükseliş saptandı (p=0,003, p<0,001) ancak Lysholm skorlarındaki artış miktarları açısından gruplar arasında anlamlı fark saptanmadı. Son kontrolde Grup 1'deki 11 olgunun (%61), Grup 2'deki 22 olgunun (%84) iyi ve çok iyi klinik sonuçlara sahip olduğu görüldü. Grup 1 olgularının postoperatif Lysholm (p=0,043), KOOS (p=0,032), IKDC (p=0,004), Kujala skorlamaları (p=0,004) ve Tegner aktivite düzeyleri (p=0,001) Grup 2 olgularına göre anlamlı olarak düşük bulundu. Grup 1 olgularının kıkırdak lezyonlarının Outerbridge evrelemesi ile klinik skorlamalar arasında korelasyon saptanmadı. Son kontrolde direkt grafisi mevcut olan Grup 1'deki 9 olgu ve Grup 2'deki 18 olgu radyolojik Kellgren – Lawrence osteoartrit evrelemesine bakıldığında Grup 1 olgularının %45'inin evre 1, %44'ünün evre 2 ve %11'inin evre 3 olduğu görüldü. Grup 2 olgularında ise % 16 evre 1, % 67 evre 2 ve % 17 evre 3 olduğu saptandı. SONUÇ Her iki gruptaki olguların cerrahi tedaviden anlamlı fayda gördüğü ancak patellofemoral eklemdeki kıkırdak lezyonlarının tedavi öncesi ve tedavi sonrası uzun dönemde olguların klinik seyrini olumsuz etkilediği saptandı. Patellofemoral eklemde kıkırdak lezyonu varlığında uzun dönem radyolojik sonuçlarda kötüleşme saptanmadı. Anahtar Kelimeler: artroskopik parsiyel menisektomi, menisküs yırtığı, patellofemoral eklem, kıkırdak lezyonu, uzun dönem sonuçlar