Çalışanların üç sosyo kültürel boyut, iş yaşamı kalitesi ve psikolojik iyi oluş algıları arasındaki ilişki

Özellikle 2000'li yıllardan itibaren küreselleşmenin etkisi bütün dünyada artan bir ivmede gözlenmiş, ülkelerin sosyo- ekonomik tüm alanlarında; dolayısıyla insanların bireysel yaşamında da önemli etkiler yaratmıştır. Bu küresel dönüşüm ile beraber dünyada ve Türkiye'de de birçok şirket farklı ülkelerde daha yaygın olarak faaliyet göstermeye başlamıştır. Bunun bir sonucu olarak da çalışanların çalışma yaşam kalitelerinin ve bireysel mutluluklarının önemi daha da artmış, çünkü bu şirketlerin etkili bir şekilde büyümeleri ve başarılı olmaları için çalışanları daha önemli bir hale gelmiştir. Çalışanların çalıştıkları organizasyonda mutlu olmaları şirketlerine daha bağlı olmalarını sağlayacağı gibi daha faydalı işler yapmalarına da neden olacaktır. Bu araştırmada çalışanların iş yaşamı kalitesi, psikolojik iyi oluş algıları ve 3 temel sosyo-kültürel boyut dikkate alınarak incelenmiştir. Bu çalışma için veri orta ve büyük ölçekli, servis ve bilişim sektöründe faaliyet gösteren üç farklı organizasyondaki çalışanlardan elde edilmiştir. Dağıtılan toplam 185 anket formundan eksik ve yanlış yanıtlar elendikten sonra 160 adeti analizlerde kullanılmıştır. Farklı yaş grubu, pozisyon ve cinsiyetten katılımcılara psikolojik iyi oluş, iş yaşamı kalitesi ve sosyo-kültürel farklılıklarla ilgili olarak 36 farklı soru sorulmuştur. Anketlerden elde edilen veri tanımlayıcı, korelasyon ve çoklu regresyon analizleri kullanılarak analiz edilmiştir. Öncelikle çalışanların bağlı oldukları işletmelerdeki yaşam kalitesi düzeyini ve 'iyi olma halini" algılama düzeylerinin oldukça düşük olduğunu belirtmek gerekir. Sosyo-kültürel boyutlardan "güç-aralığının" belli bir düzeyde yüksek olması uygun görülürken "belirsizlikten kaçınma" ve "erlik-dişilik" boyutları daha düşük algılanmış olup, bu da çalışanların yaşamlarında belli bir mücadeleye hazır olduklarını ve kadın-erkek eşitliğini savunduklarını göstermektedir. Uygulanan analiz sonuçları, çalışanların iş kalitesi ve psikolojik iyi oluşları arasında anlamlı, güçlü ve pozitif bir ilişki olduğunu göstermiştir. Ayrıca incelenmiş olan sosyo-kültürel boyutlardan sadece belirsizlikten kaçınmanın iş kalitesi ve katılımcıların psikolojik iyi oluşuna önemli derecede etki ettiği ortaya çıkmıştır. Çalışmanın diğer önemli sonuçlarından biri ise, yönetici pozisyonunda olmanın iş kalitesi ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkiyi etkilemediğinin anlaşılmasıdır.