Atopik dermatit ve mikozis fungoidestegeçici reseptör potansiyeli melastatin-2 ve spexin immünreaktivitesinin immünohistokimyasal olarak incelenmesi

Atopik dermatit (AD), atopik eğilimi olan kişilerde görülen kronik, kaşıntılı ve inflamatuvar bir dermatozdur. Mikozis fungoides (MF) ise deri-tropik hafıza T lenfositlerinden kaynaklanan heterojen nonhodgkin kutanöz T hücreli lenfoma tipidir. Bu çalışmada atopik dermatit AD ve MF tanısı konmuş hastalardan alınan doku örmeklerinden geçici reseptör potansiyeli melastatin-2 (TRPM2) ve spexin immünreaktivitelerinin immünhistokimyasal olarak incelenmesi amaçlandı. Çalışmada 2020-2022 yılları arasında Fırat Üniversitesi Hastanesi Patoloji Anabilim Dalına ait biyolojik materyaller arşivindeki 2020-2022 yılları arasında AD ve MF tanıları konmuş doku örnekleri kullanıldı. Hasta grubunu oluşturacak 20 adet AD ve 20 adet MF tanısı konmuş 40 adet doku örneği ve kontrol grubunu oluşturacak 20 adet hastalıklı doku komşuluğundaki sağlıklı doku örneği olmak üzere toplam 60 adet doku örneği kullanıldı. Diğer dermatolojik hastalık veya malignite tanısı konmuş ve diabetes mellitusu olan hastaların doku örnekleri çalışmadan dışlandı. Elde edilen doku örneklerinin tanıları doğrulandıktan sonra parafin bloklardan 5-6 µm kalınlığında alınan doku kesitlerine ve spexin için indirekt immünuhistokimyasal boyama yapıldı. Bu yöntemle primer antikorla nemli ortamda inkübe edilmiş dokulara biyotinli sekonder antikor uygulanacak ve streptavidinli enzimle (peroksidaz veya alkalen fosfataz) inkübasyon yapıldı ve enzim substratı olan AEC veya DAB kromojenleri uygulandı. Boyamada immünreaktivitenin yaygınlığı (0.1: <%25, 0.4: %26-50, 0.6: %51-75, 0.9: %76-100) ve şiddeti (0: yok, +0.5: çok az, +1: az, +2: orta, +3: şiddetli) kriter alınarak bir histoskor oluşturuldu. Hesaplamalarda histoskor = yaygınlık x şiddet formülü kullanıldı. Elde edilen veriler statistical package for the social sciences (SPSS, version 22.0) (Chicago, IL, USA) paket programı kullanılarak analiz edildi. Kolmogorov-Smirnov ve Shapiro-Wilk normallik testleri yapıldıktan sonra iki gruplu değişkenlerde bağımsız örneklem t testi iki gruptan fazla değişkenlerde ise varyans analizi (ANOVA) kullanıldı. p<0.05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Çalışmada AD'li hasta grubunun spexin histoskorlarının ortalaması 1.30±46 kontrol grubunun spexin histoskorlarının ortalaması ise 0.20±07 olarak tespit edildi. AD'li hasta grubunun TRPM2 histoskorlarının ortalaması 1.12±28, kontrol grubunun TRPM2 histoskorlarının ortalaması ise 0.20±07 olarak tespit edildi. MF'li hasta grubunun spexin histoskorlarının ortalaması 1.04±29, kontrol grubunun spexin histoskorlarının ortalaması ise 0.20±07 olarak tespit edildi. MF'li hasta grubunun TRPM2 histoskorlarının ortalaması 1.02±30, kontrol grubunun TRPM2 histoskorlarının ortalaması ise 0.20±07 olarak tespit edildi AD'li hasta grubunda spexin histoskorları ve TRPM2 histoskorları kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek (p=0.000, p=0.000, sırasıyla) tespit edildi. MF'li hasta grubunda spexin histoskorları ve TRPM2 histoskorları kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek (p=0.000, p=0.000, sırasıyla) tespit edildi. Demografik özellikler açısından incelendiğinde AD'li ve MF'li hastalar ile kontrol grubu arasında spexin ve TRPM2 histoskorlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık tespit edilemedi (p>0.05). MF'li hastaların deri örneklerinin 15'i (%75) evre 1A, 3'ü (%15) evre 1B, 2'si (%10) evre 3 idi. MF'li hastalarda spexin ve TRPM2 histoskorlarında evrelere göre istatistiksel anlamlı farklılık tespit edilemedi (p>0.05). Sonuç olarak bu çalışmada sağlıklı konrrol deride spexin ve TRPM2 immünreaktivitesi tespit edildi. Hem AD'li hem de MF'li hastalarda spexin ve TRPM2 immünreaktivitesi sağlıklı kontrol deriye göre artmış bulundu. AD ve MF'te artmış spexin immünreaktivitesinin inflamatuvar ortama reaksiyonel olduğu ve kaşıntıya katkıda bulunduğu düşünüldü. AD ve MF'de artmış TRPM2 immünreaktivitesi ise TRPM2'nin kronik inflamatuvar dermatozların MF'ten ayırımında potansiyel bir biobelirteç olamayacağını göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Atopik dermatit, mikozis fungoides, geçici reseptör potansiyeli melastatin-2, spexin