Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi "örnek" kararları ışığında büyüme-çevre hakkı ilişkisi: 2000-2012 dönemi üzerine bir inceleme

Bu Araştırma, 1970'li yıllardan itibaren özellikle Stockholm Konferansı ile uluslararası gündeme taşınan ve halen en önemli gündem maddelerinden biri olan çevre hakkı ile büyüme arasındaki ilişkiyi Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) örnek kararları ışığında 2000-2012 dönemi üzerinden incelemektedir. Böylece bu Araştırma ile AİHM kararlarında çevre hakkının hangi yasal dayanaklarla ve hangi iktisadi gerekçelerle değerlendirildiğinin, Mahkeme kararlarında çevre hakkının bağımsız bir madde ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde (AİHS) yeralması için yeterli içtihatların oluşup oluşmadığının, ayrıca büyüme ile çevre hakkı arasındaki ilişkinin boyutunun ortaya konulması amaçlanmıştır. Araştırma yapılırken tarihsel ve betimsel analize yer verilmiştir. Konu işlenirken elektronik ve basılı kaynaklardan, gazete haberlerinden ve sosyal medya gündemlerinden yararlanılmıştır. Ayrıca araştırmacının kendi üreteceği bilgiler, nitel analiz ve sözel analiz kullanılarak değerlendirilmiştir. Özellikle metin/belge incelemeye dayanan bu Araştırma da AİHM'in konu ile ilgili örnek kararları tercüme edilmiş, sonrasında bu kararlar "çevre hukuku" açısından çözümlenerek yorumlanmıştır. Araştırmanın sonucunda; AİHM örnek kararları çerçevesinde çevre hakkı ile büyüme arasında negatif bir ilişki olduğu, büyüme ve ekonomik faaliyetlere bağlı olarak çevre hakkı ihlallerinin arttığı, diğer taraftan bu bağlamda çevre hakkının etkin kullanımı ve korunması için AİHS'de bağımsız bir madde ile tanımlanması ve tanınması için yeterli ve güçlü içtihatlar oluştuğu tespit edilmiştir.