Avrupa yayın balığı (Silurus glanis Linnaeus, 1758)'nda stok yoğunluğunun büyüme, yem değerlendirme, kortizol ve glikoz düzeylerine etkileri

Bu çalışmada, farklı yoğunluklarda stoklanan Avrupa yayın balığı (Silurus glanis)'nda büyüme, yem değerlendirme, kortizol ve glikoz düzeyleri araştırıldı. Araştırma bir Kontrol (0,06 kg balık/L) ve Deneme 1 (0,08 kg balık/L), Deneme 2 (0,10 balık/L), Deneme 3 (0,12 kg balık/L) stoklama gruplarından oluşturuldu. Her deneme grubu üç tekrar halinde uygulandı. Denemeler cam akvaryumlarda gerçekleştirildi. Akvaryumlardaki su sıcaklığı 22±2 oC ve çözünmüş oksijen seviyesi 9 mg/L olarak ayarlandı. Denemede, başlangıç ağırlığı 64±2 g olan balıklar kullanıldı. Balığa verilecek günlük yem miktarı, balığın besleme katsayısı ve canlı ağırlıkları dikkate alınarak hesaplandı ve bu miktar balığa 60 gün boyunca günde üç kez verildi. Bu çalışmada; balıkların ağırlık, boy, yem tüketim değerleri ve yaşam oranları 15 günlük periyotlarla saptandı. Deneyin başlangıç, 15, 30, 45 ve 60. günlerinde serumdaki kortizol ve glikoz seviyelerini belirlemek için balıklardan kan numuneleri alındı. Ağırlıkları tartılmadan, uzunluğunu ölçmeden ve kan örnekleri alınmadan önce balıklara anestezi (100 ul Benzokain/L) uygulandı. Kan serum örneklerinde kortizol ve glikoz düzeyleri uygun ELISA kitleri kullanılarak belirlendi. Balıkların final ağırlığı (118,4-166,5 g), total boy (29,14-30,14 cm), canlı ağırlık artışı (13,50-31,50 g), oransal büyüme (%14,74-23,30), spesifik büyüme oranı (%0,40-0,61), kondisyon faktörü (0,52-0,61), karaciğer ağırlığı (2,10-3,79 g), hepatosomatik indeks (%1,74-2,28), yem tüketimi (138,5-178,2 g), yem dönüşüm oranı (1,41-2,23), yem etkinlik oranı (%0,45-0,71) ve protein etkinlik oranı (%0,34-1,44)'na ait değerler incelendiğinde; en yüksek değerler Kontrol ve Deneme 1 stok gruplarında görüldü, stok yoğunluğun artışıyla birlikte Deneme 2 ve Deneme 3 stok gruplarında bu değerler belirgin bir şekilde azalma gösterdi (p<0,05). Yemleme oranına ait değerler (%0,54-0,55) ise tüm stok gruplarında benzer olup, aradaki farklılıklar istatistiksel olarak önemli bulunmadı (p>0,05). Deneme süresince, hiçbir stoklama grubunda balık ölümü görülmedi. Bununla birlikte, yüksek stok yoğunluklarındaki balıkların kan serumunda kortizol (20,60-30,04 mg/dl) ve glikoz (74,97-89,78 mg/dl) düzeylerinde önemli bir artışın olduğu tespit edildi (p<0,05). Kortizol ve glikoz değerleri bakımından en iyi sonuçlar Kontrol ve Deneme 1 stok gruplarındaki balıklardan sağlandı (p>0,05). Bu durum, yüksek stoklama yoğunluklarının balıklarda strese neden olduğunu, büyüme ve yem değerlendirmeyi düşürdüğünü gösterdi. Bu çalışmada elde edilen verilerin ışığı altında, Avrupa yayın balığı yavrularının 0,08 kg/L düzeyinde güvenle stoklanabileceği sonucuna varıldı. Anahtar Kelimeler: Avrupa Yayın Balığı, Silurus glanis, Stoklama Yoğunluğu, Büyüme, Yem Değerlendirme, Kortizol, Glikoz, Stres