Aydınlanmacılığa yönelik postmodern eleştirinin muhafazakâr eleştirideki gizil temelleri

Siyasal düşünceler tarihinde kendisine yer edinebilmiş hiçbir felsefi akım temelsiz ya da başka bir ifadeyle geçmişle ilişkisiz değildir. Her biri kendinden önce ortaya çıkan bir akımla veya akımlarla kendine özgü bir ilişki kurar. Bu çalışmanın ana konusu da Aydınlanma Felsefesine yöneltilmiş muhafazakâr ve postmodern eleştiriler arasındaki tematik ilişkidir. Sözü edilen felsefi ve siyasi ilişkinin açıklığa kavuşturulabilmesi için her iki eleştirel akımdan da üçer örnek-filozof seçilmiş, seçilen isimlerin (siyaset) felsefeleri en belirgin özellikleriyle mercek altına alınmıştır. Muhafazakâr üçlü Edmund Burke, David Hume ve Adam Smith iken postmodern üçlü Michel Foucault, Richard Rorty ve Chantal Mouffe'dur. Neticede, muhafazakârlık ile postmodernizm arasındaki münasebetin, kendisini en çok modern kurucu siyasal akılcılığın eleştirisinde gösterdiği kanısına varılmıştır. Diğer bir deyişle postmodernizmin kullanılmaya hazır temellerinin bir kısmı muhafazakârlığın siyasal aklında bulunabilir. Tabii ki bu bağlantı, hangi muhafazakârlıktan veyahut hangi postmodernizmden bahsedildiğine göre zayıflayabilmekte ya da güçlenebilmektedir. Bununla birlikte, çalışmadan çıkarılan başka bir sonuç ise Aydınlanma felsefesine yöneltilmiş postmodern eleştirinin, Aydınlanmadan bu yana süregelen modernliğe dâhil olduğudur. Çünkü Aydınlanmanın eleştirisi radikalleşmemiş hâliyle, modernliğin kendi bünyesinde zaten mevcuttur.