Azerbaycan`da ergenlerde yaygın olarak görünen duygusal ve davranışsal problemler

Bu çalışma Azerbaycan`da ergenlerde yaygın olarak görülen duygusal ve davranışsal problemleri incelemeyi hedeflemiştir. Çalışma kapsamında ergenlerin yaşadıkları duygusal/ davranışsal problemleri incelemek amacıyla kullanılan ölçme aracı olan Youth Self-Report 11/ 18`in Azerbaycan`a uyarlama çalışması yapılmış, kültürlerarası bir uyarlama çalışmasına uygunluğu test edilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Bakü`de devlet okullarında eğitim gören, hiçbir ruh sağlığı problemi tanısı almayan 11-18 yaş arası 587 ergen oluşturmaktadır. Uygulama Bakü`de 7 farklı okulda gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler üzerinde doğrulayıcı faktör analizi yapılmış içerik ve yapı geçerliğinin orijinal ölçekle benzerlik gösterdiği görülmüştür. Ölçüt istatistikler birlikte değerlendirildiğinde, SRMR, CFI, NFI ve NNFI değerine göre toplanan veriler aracılığı ile kurulan gözlenen model ile hipotetik olan beklenen model arasında kabul edilebilir bir uyum; 2/sd, RMSEA, indekslerine göre mükemmel bir uyum vardır. İç tutarlılık katsayısı (Cronbach`s alpha) sırasıyla İçe Yönelim .89, Dışa Yönelim .85 ve Toplam Problemde .94, Anksiyete/ Depresyon .79, Sosyal İçe Dönüklük .70, Somatik Yakınmalar .78, Sosyal Sorunlar .62, Kurallara Karşı Gelme .68, Düşünce Sorunları .76, Dikkat Sorunları .72 ve Saldırgan Davranışlar .82 boyutlarında olarak saptanmıştır. Araştırma kapsamında YSR 11/ 18 ölçeğinin sendrom alt testleri ile cinsiyet ilişkisine bakılmıştır. Anksiyete, Sosyal İçe Dönüklük, Somatik Yakınmalar, Sosyal Sorunlar, Kurallara Karşı Gelme boyutlarında cinsiyete göre anlamlı bir farklılık olduğu (p< .05) gözlemlenirken, Düşünce Sorunları, Dikkat Sorunları ve Saldırgan Davranışlar alt boyutlarında cinsiyete göre anlamlı bir farklılık olmadığı (p> .05) saptanmıştır. Toplam Problem, İçe Yönelim grubu, Anksiyete, Sosyal İçe Dönüklük, Somatik Yakınmalar, Sosyal Sorunlar alt boyutlarında kızların, Dışa yönelim grubu, Kurallara Karşı Gelme Boyutunda ise erkeklerin daha yüksek puan aldığı görülmektedir (p< .05).