Bağımsızlıktan günümüze Batı Afrika'da yaşanan darbeler: Mali örneğinde

Mali, 1960 yılında bağımsızlığını kazanmasından bu yana, sık sık askeri darbelere sahne olmuş; tartışmalı yönetim biçimleri, çoklu güvenlik krizleri ve sınırlı demokratik dayanıklılık ile karakterize edilen Batı Afrika bölgesinde dikkat çeken bir dinamik haline gelmiştir. Bu çalışmanın temel amacı, Mali'deki kurumsal dönüşümlerin altında yatan faktörleri ve bu dönüşümlerin etkilerini derinlemesine incelemektir. Tez, nitel araştırma yöntemi esas alınarak üç bölüme ayrılmıştır. Birinci bölümde, temel kavramlara yer verilerek darbe olgusunu anlamaya yönelik teorik çerçeve sunulmuştur. İkinci bölümde, Mali'de yaşanan darbelerin ulusal ve bölgesel güvenlik politikaları üzerindeki etkileri ele alınmış; bu bağlamda iktidar geçişlerinin askeri aktörler ve iç çatışmaların çözüm süreçleri üzerindeki kurumsal yansımalarına odaklanılmıştır. Üçüncü bölümde ise Mali'de gerçekleşen darbeler (1968, 1991, 2012, 2020, 2021) kronolojik olarak karşılaştırmalı biçimde incelenmiştir. Bu bölümde darbe planlayıcılarının hedefleri, ulusal ve uluslararası tepkiler, kurumsal, toplumsal ve ekonomik etkiler ile devlet dışı silahlı grupların bastırılması süreçleri kendi bağlamları içinde analiz edilmiştir. Disiplinlerarası bir yaklaşım benimseyen bu çalışma, bir yandan Batı Afrika'daki darbelerin genel dinamiklerine ışık tutmayı, diğer yandan Mali'ye özgü koşulların daha iyi anlaşılmasını sağlamayı amaçlamaktadır. Siyasi istikrarsızlık ile güvensizlik arasındaki yakın ilişkiye dikkat çekilen tez, bu çerçevede sonuç bölümüyle tamamlanmaktadır.