Başarıya götüren aile yapısında ebeveynlerin rolü: Doğan Cüceloğlu'nun kitapları ekseninde değerler eğitimi

Bu çalışmanın amacı, Doğan Cüceloğlu'nun Geliştiren Anne Baba ve Başarıya Götüren Aile kitapları kapsamında, değerler eğitiminin nasıl aktarıldığını ortaya koymaktır. Araştırmada, bireylerin kişisel gelişiminde ve toplumsal yaşamlarında değerler eğitiminin oynadığı temel rolü vurgulamayı hedeflerken, aynı zamanda ebeveynlerin çocuk gelişimindeki kritik etkilerini de gözler önüne sermektedir. Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından değerler eğitimi kılavuzunda yer alan on kök değer arasında bulunan; adalet, şükür, barış, sorumluluk, sabır, saygı, hoşgörü, erdemli olmak, sevgi, yardımlaşma ve dayanışma, tutumluluk, dürüstlük, özgüven ve duyarlılık gibi önemli unsurların, incelenen kitaplarda mevcut olduğu tespit edilmiştir. Veri toplama sürecinde MEB tarafından belirlenen 10 kök değer incelenmiş, her iki kitap baştan sona okunarak içeriklerinde yer alan değerler sistematik biçimde belirlenmiş; bu değerler, değerler eğitimi perspektifinden ele alınmak üzere doküman analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Doküman analizi yöntemi kullanılarak betimsel analiz yaklaşımıyla, her iki eserde yer alan değer söylemleri incelenmiş; hangi değerlere vurgu yapıldığı, bu değerlerin hangi kurumlar aracılığıyla aktarıldığı ve okuyucuya nasıl sunulduğu ayrıntılı olarak belirlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre her iki kitapta da özellikle saygı ve sevgi değerlerine yoğun vurgu yapıldığını; ayrıca sorumluluk ve özgüven kavramlarının da önemli ölçüde yer aldığını ortaya koymuştur. Elde edilen veriler, Cüceloğlu'nun eserlerinin değerler açısından zengin içerikler barındırdığını ve okuyuculara kapsamlı bir değerler eğitimi sunduğunu göstermektedir. Ayrıca, bu kişisel gelişim kitaplarının, MEB'in belirlediği kök değerler doğrultusunda ilgili kurumlar tarafından desteklenerek yaygınlaştırılması gerektiği kanaatine varılmıştır.