Başkası lehine sigorta

Başkası lehine sigorta, sigortacı ile sigorta ettiren arasında yapılan sigorta sözleşmesinde sigorta ettirenin bir başkasına, yani sigortalıya ait sigorta menfaatini kendi adına ve fakat sigortalı lehine sigortalattığı sözleşmedir. Bu hukuki ilişki, sigortacı ile sigorta ettiren arasında kurulurken, sigortalı bu sözleşmenin ilgilisi konumundadır. Bu çalışmada, Türk Ticaret Kanunu'nun 1454. maddesinde düzenlenen "Başkası Lehine Sigorta", Türk ve Alman hukuk sistemleri ekseninde karşılaştırmalı bir yaklaşımla incelenmektedir. Bu kapsamda öncelikle, başkası lehine sigortanın tarihsel kökenleri ve konu hakkındaki normatif düzenlemeler sistematik biçimde incelenmiştir. Daha sonra, başkası lehine sigortanın teorik ve kavramsal temelleri incelenerek, temsil ilişkisi ile üçüncü kişi yararına sözleşmelere olan yapısal yakınlıklar karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Mehaz Alman hukukunda daha kapsamlı bir şekilde düzenlenmiş olan başkası lehine sigortaya ilişkin Türk hukukundaki düzenlemeler bazı belirsizlikler içermektedir. Özellikle sigorta ettirenin tasarruf yetkisine ilişkin Türk hukukunda açık bir hüküm bulunmaması, başkası lehine sigorta karinesine ilişkin farklılıklar ve temsil ile karine arasındaki farklılıkların yeterince açık şekilde düzenlenmemiş olması gibi hususlar konu hakkında duraksamalara yol açabilecek niteliktedir. Açıklanan nedenle bu çalışmada, başkası lehine sigortaya ilişkin TTK m. 1454 hükmüne yönelik bir değişiklik önerisi getirilmiştir.