Bazı duvar materyalleri ve enkapsülasyon tekniklerinin zeytin yaprağı ekstraktının mikroenkapsülasyonu üzerine etkilerinin incelenmesi

Bu çalışmada günümüzde henüz endüstriyel olarak kullanılamayan ve bir yan ürün veya artık olarak kabul edilen zeytin yapraklarının fonksiyonel özellik gösteren bazı bileşenlerinin enkapsülasyonu amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında zeytin yaprağı ekstraktı; sodyum aljinat (%2 w/v), sodyum aljinat (%2 w/v)/jelatin (%5 w/v), sodyum aljinat (%2 w/v)/agar (%1,5 w/v) kaplama çözeltileri kullanılarak iyonik jelleşme/ekstrüzyon tekniği ile; jelatin (%5 w/v) kaplama çözeltisi kullanılarak jelleşme/emülsiyon tekniği ile enkapsüle edilmiştir. Çalışmada kullanılan kaplama materyallerinin akış davranışları ve viskoziteleri incelenmiş, iyonik jelleşme yönteminde uygulanacak akış hızı ve enjeksiyon süresinin tespit edilmesi amacıyla optimizasyon işlemi gerçekleştirilmiş ve elde edilen kapsüllerin enkapsülasyon verimlilikleri, partikül boyutları, şişme hızları, in vitro salım profilleri ve antioksidan kapasiteleri belirlenmiştir. 25 °C'de 1–100 s-1 kayma hızı aralığında; jelatin ve sodyum aljinat/jelatin çözeltilerinin newtonyen, sodyum aljinat çözeltisinin psödoplastik, sodyum aljinat/agar çözeltisinin ise Herschel-Bulkley akış modeline uygun olduğu tespit edilmiştir. Akış hızı ve enjeksiyon süresinin tespiti amacıyla gerçekleştirilen optimizasyon sonucunda, en yüksek enkapsülasyon etkinliği 2 mL/dk akış hızı ve 2 dk enjeksiyon süresi (%52,2±2,01) uygulandığı durumda elde edilmiştir. Jelleşme yöntemi ile jelatin kaplama çözeltisi kullanılarak elde edilen kapsüllerin enkapsülasyon verimliliğinin %98,2±0,99 olduğu; sodyum aljinat, sodyum aljinat/jelatin, sodyum aljinat/agar kaplama çözeltileri kullanılarak iyonik jelleşme yöntemi ile elde edilen kapsüllerde ise enkapsülasyon verimliliklerinin sırasıyla %48,71±1,26, %61,54±0,95, %55,7±0,60 olduğu belirlenmiştir. Jelleşme yöntemi ile elde edilen kapsüllerin ortalama hacmi 1,31±0,25 mm3; sodyum aljinat, sodyum aljinat/jelatin, sodyum aljinat/agar kaplama çözeltileri kullanılarak iyonik jelleşme yöntemiyle elde edilen kapsüllerin hacimleri ise sırasıyla 0,58±0,16 mm3, 1,39±0,35 mm3, 0,75±0,22 mm3 olarak tespit edilmiştir. En yüksek şişme hızına ve pH 1,1/pH 7,4 ortamlarında en yüksek salım hızına sahip kapsüllerin, jelleşme yöntemi ile jelatin kaplama çözeltisi kullanılarak elde edilen kapsüller olduğu saptanmıştır. Kapsüllerin antioksidan aktivitelerinin verim sonuçları ile orantılı olduğu belirlenmiştir. Çalışmada zeytin yaprağı ekstraktının iyonik jelleşme ve jelleşme yöntemleri kullanılarak enkapsüle edilmesinin fenolik bileşiklerin stabilitesinin ve biyokullanılabilirliğinin arttırılmasına katkı sağlayacağı görülmüştür.