Bazı geçiş metal katyonlarının anisik asit -nikotinamid/N,N'-dietilnikotinamid/1,10-fenantrolin ligandlarını içeren karışık ligand komplekslerinin sentezi, yapısal karakterizasyonu ve biyolojik aktivitelerinin incelenmesi

Anisik asit (p-metoksibenzoik asit) ilk olarak 1841 yılında Fransız kimyager ve bilim insanı Auguste Cahours tarafından anetolün (C10H12O) oksitlenmesinden sentezlenmiştir. Anetol anasonda etken madde olarak bulunan bir yağdır. Cahours tarafından sentezlenen anisik asit, seyreltilmiş nitrik asitle yeniden kristallendirme yöntemi ile anason özünden saflaştırılmıştır. Anisik asit p-metoksibenzoik asit olarak, ticari olarak da dragonik asit isimleriyle de anılmaktadır. Anisik asit farmasötik endüstride ilaçların ham maddesi olarak, gıda endüstrisinde tatlandırıcı ve koruyucu olarak, kozmetik endüstrisinde antimikrobiyal özelliklerinden dolayı koruyucu bir madde olarak, aroma ve koku endüstrisinde ve plastik endüstrisinde sıklıkla kullanılmaktadır. Ayrıca organik kimyada önemli bir ara madde olan anisik asit, özellikle metoksi grubu ve karboksilik asit içermesi nedeniyle çeşitli reaksiyonlarda başlangıç maddesi olarak kullanılır. Bu geniş kullanım alanları, anisik asidin hem endüstriyel kimyada hem de tüketici ürünlerinde önemli bir bileşik olmasını sağlar. Bu tez çalışması kapsamında, Mn(II), Co(II), Ni(II), Cu(II) ve Zn(II) geçiş metallerinin p-metoksibenzoik asit ile nikotinamid (NA)/N,N-dietilnikotinamid (DENA)/1,10-fenantrolin (PHEN) ligandlarını içeren karışık ligandlı 14 adet kompleks ilk defa sentezlenmiştir. Sentezlenen komplekslerin molekül formüllerinin aşağıdaki gibi olduğu önerilmektedir: [Mn(C8H7O3)2(C6H6N2O)2(H2O)] (I) [Co(C8H7O3)2(C6H6N2O)2(H2O)2].H2O (II) [Ni(C8H7O3)2(C6H6N2O)2(H2O)2] (III) [Cu(C8H7O3)2(C6H6N2O)2(H2O)] (IV) [Zn(C8H7O3)2(C6H6N2O)2(H2O)2] (V) [Mn(C8H7O3)2(C10H14N2O)2(H2O)2] (VI) [Co(C8H7O3)2(C10H14N2O)2(H2O)2].2H2O (VII) [Ni(C8H7O3)2(C10H14N2O)2(H2O)2] (VIII) [Cu(C8H7O3)2(C10H14N2O)2(H2O)] (IX) [Zn(C8H7O3)2(C10H14N2O)2(H2O)2].H2O (X) [Co(C8H7O3)2(C12H8N2)].H2O (XI) [Ni(C8H7O3)2(C12H8N2)].H2O (XII) [Cu(C8H7O3)2(C12H8N2)(H2O)].2H2O (XIII) [Zn(C8H7O3)2(C12H8N2)(H2O)] (XIV) Sentezlenen komplekslerin yapıları elemental analiz, FT-IR spektroskopisi, tek kristal X-ışını kırınımı difraktometresi, manyetik duyarlılık ve erime noktası tayini yöntemleriyle analiz edilmiştir. Moleküllerin termal bozunma davranışlarının karakterizasyonu için de termal analiz (TGA/DTA/DrTGA) metodları kullanılmıştır. Yapıları karakterize edilen kompleks moleküllerin son olarak biyolojik aktiviteleri hücre kültürü ortamında incelenmiştir.