Bazı tıbbi bitkilerden biyosentez ile elde edilen nanopartiküllerin galleria mellonella larvalarında biyolojik aktivitelerinin incelenmesi

Bu çalışmada, Lupinus albus, Datura inoxia ve Ricinus communis tohum ekstraktları kullanılarak yeşil sentez yöntemiyle üretilen gümüş nanopartiküllerin (AgNP'ler), Galleria mellonella son dönem larvalarına mikroenjeksiyon yöntemi uygulanarak biyolojik aktiviteleri incelenmiştir. Nanopartiküllerin karakterizasyonu SEM, FTIR, XRD ve UV-Vis spektroskopisi ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, AgNP'lerin farklı konsantrasyonlarının, nörotoksik (AChE), detoksifikasyon (GST, Cyt P450) ve oksidatif stres (SOD, CAT, GPx) enzim aktiviteleri üzerinde önemli değişikliklere yol açtığı belirlenmiştir. Ayrıca, immün yanıt göstergeleri olan fenoloksidaz (PO) aktivitesi, apoptotik indeks, total ve diferansiyel hemosit sayılarında nanopartikül maruziyetine bağlı değişimler gözlemlenmiştir. Bu sonuçlar, AgNP'lerin hem antioksidan savunma mekanizmalarını hem de bağışıklık sistemini modüle edebileceğini göstermektedir. G. mellonella, memelilerle benzer bağışıklık sistemi özellikleri taşıması nedeniyle model organizma olarak kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, yeşil sentezle üretilen nanopartiküllerin biyomedikal ve çevresel uygulamalarda kullanımının yanı sıra potansiyel toksikolojik risklerinin de değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Bu kapsamda, nanopartikül sentezinin optimizasyonu, standartizasyonu ve biyogüvenlik değerlendirmeleri için disiplinlerarası çalışmaların yürütülmesi önerilmektedir.