Beden eğitimi öğretmenleri ile diğer branş öğretmenlerinin karar verme ve atılganlık düzeylerinin bazı değişkenlikler açısından incelenmesi

Karar verme, insanların günlük hayatlarında sıklıkla kullandıkları bir olgudur. İnsanlar rutin işleri ile ilgili bazı kararlar vermenin yanında, bazen ortaya çıkan bazı sorunların çözümü için de karar verme yoluna giderler. Atılganlık kavramı ise literatürde insanların haklarını savunmaları, haklarını savunurken de başkalarının haklarını çiğnememeyi içeren davranışlar şeklinde tanımlanmıştır. Yapılan bu araştırmada beden eğitimi öğretmenleri ile diğer branş öğretmenlerinin karar verme ve atılganlık düzeylerinin bazı değişkenliklere göre incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya Malatya il merkezindeki farklı , ortaokul ve ortaöğretim kurumlarında görev yapmakta olan 150 beden eğitimi öğretmeni ile 161 diğer branşlarda görev yapan öğretmenler olmak üzere toplam 311 öğretmen katılmıştır. Araştırmaya katılan öğretmenlerin karar verme stillerinin belirlenmesinde Melbourne Karar Verme Ölçeği, atılganlık düzeylerinin belirlenmesinde ise Rathus Atılganlık Envanteri kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin istatistiksel analizlerinde SPSS 22.0 for Windows programında tanımlayıcı istatistik (frekans analizi), One Sample Kolmogorov-Smirnov, Mann Whitney U ve Kruskal Wallis H testleri kullanılmıştır. Araştırmanın sonunda öğretmenlerin mesleği seçme nedenlerine, maddi sıkıntı yaşama durumlarına ve görev yaptıkları okullardaki öğrencilerden memnun olma düzeylerine göre karar verme stillerinin anlamlı farklılık gösterdiği bulunmuştur (p<0.05). Buna karşılık öğretmenlerin branşlarına, yaş gruplarına, cinsiyetlerine, medeni durumlarına, mesleki kıdem yıllarına, eğitim seviyelerine, görev yaptıkları okul türlerine (ilkokul, ortaokul, lise), okulların sosyo-ekonomik özelliklerine, meslektaşlar ile olan ilişkilerine ve iş doyum düzeylerine göre karar verme stillerinin anlamlı farklılık göstermediği tespit edilmiştir (p>0.05). Öğretmenlerin atılganlık düzeylerinin sadece mesleği tercih etme nedenlerine göre anlamlı farklılıklar gösterdiği bulunmuş (p<0.05), buna karşılık branş, yaş, cinsiyet, medeni durum, mesleki kıdem, eğitim düzeyi, görev yapılan okul türü, okulların sosyo-ekonomik durumu, görev yapılan okulda öğrencilerden memnun olma durumu, maddi sıkıntısı bulunma durumu ve iş doyum düzeyinin öğretmenlerin atılganlık düzeyleri üzerinde önemli birer belirleyici olmadığı sonucuna ulaşılmıştır (p>0.05). Sonuç olarak araştırmada ele alınan demografik özelliklerin öğretmenlerin atılganlık düzeyleri ve karar verme stilleri üzerinde genel olarak önemli birer belirleyici olmadığı söylenebilir. Ancak demografik özelliklerin öğretmenlerin karar verme stilleri ve atılganlık düzeyleri üzerindeki etkilerinin daha iyi anlaşılması için yeni araştırmalara ihtiyaç vardır. Anahtar kelimeler: Beden eğitimi, öğretmenlik mesleği, atılganlık, karar verme stilleri