Beş Faktörlü Kişilik Modeli çerçevesinde Reşat Nuri Güntekin'in roman kişileri üzerine bir inceleme

Yazınsal yapıtlarında birey-toplum ilişkilerini, dönemin toplumsal yapısını ve bireysel çatışmaları hem gerçekçi hem de coşumcu bir biçemle yansıtmayı başarmış yeni Türk edebiyatının nevi şahsına münhasır romancılarından Reşat Nuri Güntekin'in romanlarında yer alan anlatı kişileri; özne, yardımcı, engelleyici, başkarakter, norm karakter ve kart karakter gibi göstergebilimi ve edebiyat bilimi kavramlarına dayanılarak oluşturulan örneklem kümesi, Beş Faktörlü Kişilik Kuramının temelini oluşturan dışa dönüklük, yumuşak başlılık, sorumluluk, duygusal dengesizlik ve deneyime açıklık kavramları/faktörleri çerçevesinde incelenmiştir. Elde edilen bulgular Güntekin'in roman kişilerinin tek boyutlu kişiler olmaktan ziyade, birden fazla kişilik faktörünün birleşimiyle şekillenen çok yönlü kişilikler olarak kurgulandığını ortaya koymuştur. Roman kişilerinin farklı faktörlerin farklı uçlarından yüksek ya da düşük oranda yük alan kişilik özelliklerini taşıdıkları tespit edilmiştir.