Biberde (Capsicum annuum l.) abiyotik stres koşullarının fizyo-biyokimyasal etkilerinin değerlendirilmesi ve yabby gen ailesinin genom çaplı analizi

Bu çalışma, Demre biberinde tuz, kuraklık, sıcaklık ve üşüme stresleri altında ortaya çıkan fizyo-biyokimyasal yanıtları değerlendirmekte ve Capsicum annuum genomunda bulunan YABBY gen ailesini kapsamlı biçimde incelemektedir. Yapılan ölçümler, tüm stres koşullarında bitki gelişiminin yavaşladığını; buna karşılık prolin ve MDA düzeylerinde artış ile bazı antioksidan enzim aktivitelerinde belirgin değişimler olduğunu göstermiştir. Bu bulgular, Demre genotipinin stres tipine göre farklı savunma yollarını devreye soktuğunu işaret etmektedir. Genom analizlerinde dokuz CaYABBY geni tanımlanmış; bu genlerin motif yapıları, ekzon-intron düzenleri ve filogenetik ilişkileri ortaya konmuştur. CaYABBY3'teki belirgin motif kayıpları, bu genin aile içinde işlevssel olarak ayrıştığını düşündürmektedir. RT-qPCR analizleri, CaYABBY6'nın özellikle kök dokusunda tuz stresine güçlü bir yanıt verdiğini ve sıcaklık ile üşüme streslerinde de anlamlı şekilde arttığını göstermiştir. CaYABBY3'ün dokuya ve stres türüne göre değişen ifadesi ise aile içinde işlevsel bir farklılaşmayı desteklemektedir. Genel olarak, elde edilen sonuçlar YABBY gen ailesinin gelişim süreçlerinde olduğu kadar abiyotik stres yanıtlarında da önemli düzenleyici roller üstlendiğini ortaya koymaktadır.