Bilgi ve iletişim teknolojileri kullanımının yaygınlaşmasının insani gelişme üzerindeki etkisi: Batı Afrika Ülkeleri Ekonomik Topluluğu örneği

İnsani gelişmei ekonomik büyüme ve kalkınmanın önemli bir bileşenidir. Bu nedenle, insani gelişmenin belirleyicileri ekonomik büyüme ve kalkınmayı destekleyecek optimal politikaların tasarımı ve gerçekleştirilmesi açısından çok önemlidir. Bu çalışmada bootstrap eşbütünleşme ve nedensellik testleri kullanılarak 2000-2018 döneminde, Bilgi İşlem Teknolojileri kullanımının yaygınlaşmasının insani gelişme üzerindeki etkisi Batı Afrika Ülkeleri Ekonomik Topluluğu örnekleminde araştırılmıştır. Nedensellik analizi sonucunda Benin, Fildişi Sahili, Nijerya, Senegal ve Sierra Leone'de internet kullanımından insani gelişmeye doğru tek yönlü nedensellik, Fildişi Sahili, Liberya, Nijer ve Togo'da ise mobil hücresel aboneliklerden insan gelişmeye doğru tek yönlü nedensellik tespit edilmiştir. Ayrıca Benin, Cabo Verde, Gambiya ve Gana'da insani gelişmeden mobil hücresel aboneliklere doğru tek yönlü nedensellik belirlenmiştir. Diğer yandan eşbütünleşme analizi internet kullanımı ile mobil hücresel aboneliklerin uzun dönemde insani gelişmeyi pozitif etkilediği tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: İnsani Gelişme, ICT Yayılımı, Bootstrap Eşbütünleşme Testi, Bootstrap Nedensellik Testi