Bilgi saklamanın öncülleri ve sonuçları: Mutfak çalışanları üzerine bir araştırma

Bu araştırma, mutfak çalışanları bağlamında bilgi saklama davranışının boyutlarını, öncüllerini ve sonuçlarını ortaya koymayı ve bu davranışın azaltılmasına yönelik çözüm önerileri geliştirmeyi amaçlamaktadır. Literatürde bilgi saklama davranışı üzerine yapılan çalışmaların büyük ölçüde otel sektörüne odaklandığı görülmektedir. Bununla birlikte, otel mutfakları da dahil olmak üzere yiyecek içecek işletmelerinde mutfak departmanlarını merkeze alan çalışmaların oldukça sınırlı olması, bu araştırmanın önemini arttırmaktadır. Bu durum, mutfak çalışanlarının özgün çalışma koşulları içerisinde bilgi saklama davranışının nasıl gerçekleştiği ve doğasının ne olduğunu ortaya koymayı gerekli kılmaktadır. Araştırmada nitel araştırma yöntemi benimsenmiş ve veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Ankara, Antalya ve Muğla'da faaliyet gösteren çeşitli otel ve restoranlarda görev yapan 41 mutfak çalışanı ile görüşmeler gerçekleştirilmiş; elde edilen veriler tematik analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Bulgular, literatürde üç boyut üzerinden ele alınan bilgi saklama davranışına ek olarak uzaklaştırma temelli bilgi saklama boyutunu da ortaya konmuş ve bu bulgu, mutfak çalışanları bağlamında özgün bir katkı sağlamıştır. Ayrıca araştırmada, bilgi saklama davranışının ortaya çıkmasında işletme tarafından haksızlığa uğramak, işini kaybetme korkusu, işletmeyi kendine mecbur bırakma arzusu, ekipleşme, sabit zihniyetli olmak, yetkin görmeme, ticari sıraları korumak, çalışma arkadaşlarının iş disiplinsizliği, hiyerarşik tehdit, memleketçilik, maaş kaygısı, rekabet, benmerkezcilik ve kariyer hırsı öncüllerinin önemli rol oynadığını göstermektedir. Bunun yanı sıra bilgi saklamanın; huzursuz çalışma ortamı, işletmenin personele bağımlı kalması, mutfak kültürünün aktarılamaması, mesleği bırakma, motivasyon kaybı, misafir memnuniyetsizliği, ürün kalitesinde düşüş, ve gıda israfına yol açtığı belirlenmiştir. Sonuç olarak bu çalışma, mutfak endüstrisinde bilgi saklama davranışının doğasına ışık tutarak hem literatürdeki boşluğu doldurmakta hem de turizm işletmeleri için bilgi saklamayı önleyici stratejilere yönelik pratik katkılar sunmaktadır.