Bilgisayar destekli tasarım programlarında dişli tasarımı

Güncelleme Tarihi: 04.08.2005Güncelleme No: 1ÖZETÖZETHakan SÖNMEZLERMakine Mühendisliği, Yüksek Lisans TeziDişli çarklar, miller arasında hareket ve kuvvet aktarımı yapan makine elemanlarıdır. Güçaktarımının söz konusu olduğu, otomotivden tıbbi aletlere kadar pek çok sistemdekullanılmaktadırlar.Dişli çarkların tasarımında kullanılan yöntemlerin dezavantajları; harcanan sürenin fazlaolması, kullanılan yöntemlerin hataya açık olması ve dolayısı ile tasarım maliyetlerininyüksek olmasıdır. Tasarımın gereksinimleri karşılayabilmesinin yanısıra, uluslararasıstandartlara uygunluğu da hedefler arasındadır.Yüksek hızlı bilgisayar sistemlerinin artan bir hızla gelişmesi ve bu sistemlerin ekonomikolarak kullanılabilirliğinin artması, hemen her mühendislik alanında olduğu gibi makinemühendisliğinde de alışıldık yöntemlere alternatifler sunmaktadır. Tasarımcının belli kurallar,formüller, tablolar gibi veritabanlarının yanı sıra kendi muhakemesini de kullanarakoluşturabileceği bir veritabanı sayesinde, sistemin hangi ölçekte incelendiğine bağlı olaraktasarım kriterlerinin bir kısmının ya da tamamının bir bilgisayar programı tarafındantasarlanması ya da tasarımcının karar aşamasında desteklenmesi mümkündür.Bu çalışmada, dişli çarklara ait genel bilgiler verilmiş, bilgisayar destekli dişli tasarımınaörnek olması açısından evolvent profilli düz silindirik dişlilerin tasarlanabildiği bir programVisual Studio C#.NET dilinde görsel olarak yazılmıştır. Örnek bir vaka incelemesi yapılmış,dişli çiftinin önce standartlara uygun klasik yöntemlerle hesabı yapılmış, ardından ?DişliHesap Programı? yardımı ile sonuçlar elde edilip karşılaştırılmıştır.Anahtar kelimeler: Düz dişli çarklar, CAD, makine elemanları, tasarım, programKabul Tarihi: 16.03.2006JÜRİ:Sayfa Sayısı: 1061. Yrd.Doç.Dr. Muharrem Erdem BOĞOÇLU (Danışman)2. Doç.Dr. Ferhat DİKMEN3. Prof.Dr. Ahmet Dursun ALKANxiv