Bilgisayarlı beyin tomografisinde kibas bulguları ile optik sinir kılıf çapı arasındaki ilişkinin analizi

Amaç: Bu çalışmada, çekilen beyin bilgisayarlı tomografilerinde (BT) optik sinir kılıf çapı (OSKÇ) ölçümlerinin kafa içi basınç artışı sendromu (KİBAS) ile ilişkisini değerlendirmek ve non-invaziv bir yöntem olarak klinik kullanım potansiyelini araştırmak amaçlanmıştır. Ayrıca, OSKÇ'nin yaş, cinsiyet, Glasgow Koma Skalası (GKS), mortalite gibi değişkenlerle ilişkisi ve OSKÇ ölçümünün sağ ve sol gözden ölçülmesi arasındaki ilişki incelenmiştir. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışmaya, 1 Ocak 2020 – 29 Şubat 2024 tarihleri arasında Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servisi'ne başvuran ve beyin BT çekilen 598 hasta dahil edilmiştir. Hastalar, KİBAS bulgusu olanlar, KİBAS bulgusu olmaksızın patoloji tespit edilenler ve kontrol grubu olmak üzere üç gruba ayrılmıştır. OSKÇ ölçümleri, BT ile orbitanın 3 mm, 5 mm ve 8 mm posteriorundan yapılmıştır. Verilerin istatistiksel analizi için ROC eğrisi, AUC hesaplamaları ve parametrik/non-parametrik testler kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmamızda OSKÇ değeri ile KİBAS, yaş ve GKS arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmiştir (p<0,001). Beyin BT'de KİBAS bulgularının görülmesi için her iki gözden ve her mesafeden cut-off değerleri hesaplanmıştır. KİBAS ve OSKÇ arasında anlamlı ilişki tespit edilmesine rağmen OSKÇ'nin KİBAS'a spesifik olmadığı görülmüştür. OSKÇ ve mortalite arasında ilişki saptanmamıştır (p>0,05). Sağ ve sol gözden ölçülen OSKÇ değerleri arasında anlamlı fark bulunmamıştır (p>0,05). Sonuç: OSKÇ ölçümü, KİBAS'ın non-invaziv değerlendirilmesinde önemli bir yöntem olarak görülmektedir. Ancak, KİBAS dışındaki intrakraniyal patolojilerde de artış gösterdiği için spesifik bir belirteç değildir. OSKÇ'nin klinik kullanımı için daha geniş ölçekli ve prospektif çalışmalar gerekmektedir.