Bilişim sistemi geliştirme süreci başarısına farklı insan gruplarından oluşan paydaşların etkisinin incelenmesi

Bilişim teknolojilerindeki ilerlemelere rağmen, birçok bilişim sistemi hala performans beklentilerinin gerisinde kalmaktadır. Bu uygulama başarısızlıklarının artan payı teknik olmayan faktörlerden kaynaklanmaktadır. Bu çalışmanın amacı insan faktörü ve farklı insan gruplarından oluşan paydaşların (müşteri, proje yöneticisi, proje ekibi ve üst yönetim) bilişim sistemi geliştirme süreci (BSGS) başarısına etkisini ortaya çıkarmaktır. Bu çalışmanın yöntemi nicel araştırma yöntemidir. Araştırmanın deseni ise genel tarama modellerinden ilişkisel tarama modelidir. Bu araştırmanın çalışma grubu savunma ve güvenlik alanında faaliyet gösteren kamu kurumları ile bu kurumun yüklenici ve alt yüklenicilerinde çalışan 387 katılımcıdır. Veri toplama aracı olarak kullanılan ölçek üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde katılımcıların demografik bilgilerinin elde edilmesine yönelik dokuz soru bulunmaktadır. İkinci bölümde ise dört alt boyuttan ve 14 sorudan oluşan İnsan Paydaşları Ölçeği (İP-Ö), üçüncü bölümde de altı sorudan oluşan Bilişim Sistemi Geliştirme Süreci Başarısı Ölçeği (BSGB-Ö) bulunmaktadır. Veri toplama aracında toplam 29 soru bulunmaktadır. Araştırmanın verileri çevrimiçi veya fiziki olarak 20 Ocak 2023 ve 30 Mart 2023 tarihleri arasında araştırmacının kendisi tarafından toplanmıştır. Verilerin analizinde SPSS 21.0 ve AMOS 22.0 istatistik programları kullanılmıştır. Ölçeğin geçerlik çalışmaları kapsamında açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri; güvenirlik çalışması kapsamında madde toplam korelasyonu, Cronbach Alpha yöntemleri kullanılmıştır. Analizler sonucunda İP-Ö ve BSGB-Ö ölçeklerinin geçerli ve güvenilir araçlar olduğu görülmüştür. İnsan faktörünün bilişim sistemi geliştirme süreci başarısının %28'ini açıkladığı görülmüştür. Müşteri ve proje yöneticisinin bilişim sistemi geliştirme süreci başarısı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı etkilerinin olmadığı ama üst yönetim ve proje ekibinin bilişim sistemi geliştirme süreci başarısı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı etkilerinin olduğu görülmüştür. Bu sonuçlar doğrultusunda bilişim sistemi geliştirme süreci başarısını arttırmak için insan faktörüne, üst yönetime ve proje ekibine dikkat çekilmiştir. Çalışma sonucunda kurumlara, yöneticilere ve karar vericilere önerilerde bulunulmuştur.