Bipolar bozukluk tip I tanılı ebeveyn çocuklarında psikopatoloji, travma, dissosiyasyon sıklığıve ilişkisi

ÖZET Arka plan ve Amaç: Bipolar Bozukluk tanılı kişilerin çocukları, hem bipolar bozukluk hem de diğer psikopatolojiler için yüksek riskli bir grubu oluşturur. Patolojinin ortaya çıkması için tanımlanan çevresel risk faktörlerinden birisi çocukluk çağı travmasıdır. Travma ve dissosiyasyon ilişkisi de literatürde tanımlanmış olup, bipolar bozukluk tanılı kişilerin çocuklarında dissosiyasyon bildiğimiz kararıyla daha önce araştırılmamıştır. Çalışmanın amacı bu yüksek riskli grupta psikopatoloji, travma ve dissosiyasyonu kontrol grubuyla kıyaslamaktır. Yöntem: İstanbul Tıp Fakültesi, Ruh Sağlığı ve Hastalıkları'nda takip edilen Bipolar Bozukluk tip I tanılı ebeveynlerin 11-17 yaş arası çocukları ve İstanbul Tıp Fakültesi personelinin duygudurum bozukluğu bulunmayan yakınlarının 11-17 yaş arasındaki çocukları çalışmaya alınmıştır. Psikiyatrik değerlendirme, Okul Çağı Çocukları için Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi-Şimdi ve Yaşam Boyu Şekli-DSM 5 versiyonu (ÇDŞG-ŞY-DSM-5-T) ile yapılmıştır. İki gruba Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği(CTQ), Ergen Dissosiyatif Yaşantılar Ölçeği(ADES), Güçler ve Güçlükler Anketi(SDQ) verilmiştir. Bulgular: Araştırmaya 31'i vaka, 31'i kontrol grubu olmak üzere toplam 62 çocuk birey dahil edilmiştir. Çalışamaya katılanların 33'ü (%53,2) erkek, 29'u (%46,8) kız olarak belirlenmiştir. Kızların yaş ortalaması 15,48 ± 1,55 iken erkeklerin yaş ortalaması 14,45 ± 1,94 olarak saptanmıştır.(p>0,05). Vaka grubunda eşik altı bipolar bozukluk, duygudurum bozukluğu, anksiyete bozukluğu(p<0,05) ve yaşam boyu psikopatoloji(p=0,001) anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Vaka grubunda CTQ total puanı, fiziksel ihmal ve duygusal istismar puanı anlamlı olarak yüksek saptanmıştır.(p<0,05). ADES ölçeği total ve alt puanları arasında anlamlı fark saptanmamıştır.(p>0,05) Sonuç: Araştırmamızda literatürle uyumlu olarak vaka grubunda duygudurum bozukluğu ve diğer psikopatoloji oranları yüksek saptanmıştır. Travma puanlarının yüksek olması riskli grupta hastalığın daha erken başlayacağı ve kötü gidişli olacağı çocukları belirleyebilir. Dissosiyasyon oranlarının toplum örneklemi ile aynı oluşu bipolar bozukluktaki duygudurum değişimlerinin travma ilişkili diğer patolojilere kıyasla daha biyolojik kökenli olduğunu belirleyebilir ve ayırıcı tanıda faydalanılması düşünülebilir. Riskli grubun uzun süreli takibi hem toplum ruh sağlığı açısından hem de bipolar bozukluğun seyrini anlamak açısından gerekli ve önemlidir.