Bireysel yatırımcıların finansal davranış eğilimleri: Dakka Menkul Kıymetler Borsası örneği

Bireysel yatırımcı davranışı, yatırımcıların kendi hesaplarına yapacakları yatırım kararlarıyla ilgilenir. Bu kararın verilmesinde değişik araçlar kullanılabilir. Bu araçlar arasında yer alan piyasa yapısı ve bilgi sistemi yatırım kararlarında önemli bir role sahiptir. Araştırma bireysel yatırımcıların Dakka Menkul Kıymet Borsası (DSE) ile ilgili yatırım kararlarını etkileyen faktörlerin belirlenmesini amaçlamaktadır. Bu amaca ulaşmak icin literatürde bireysel yatırımcı davranışını etkilediği ileri sürülen finansal göstergeler, bağımsız kaynaklardan elde edilen bilgiler, finansal ihtiyaçlar, yandaş tavsiyeleri ve kişisel itibar/firma itibarı uyumluluğu gibi 5 önemli değişken incelenmiştir. Araştırma anket yöntem ile yapılmıştır. Anket, DSE'de işlem yapmakta olan 300 yatırımcıyla gerçekleştirilmiştir. Anket demografik faktör olarak sadece katılımcıların cinsiyet ile 5 ana değişken ve bunlara bağlı 27 alt faktörü içermektedir. Elde edilen veriler SPSS 26 ve AMOS 24 programlar ile analiz edilmiştir. Araştırmada, araştırma amaçlarına ulaşmak için tanımlayıcı analiz kullanılmıştır. DSE'de bireysel yatırımcıları etkileyen faktörleri belirlemek için açımlayıcı faktör analizi (AFA) yapılmış ve sonuçlar uyum iyiliği ölçüm modeli ile doğrulayıcı factor analizi (DFA) kullanılarak doğrulanmıştır. Araştırma hipotezleri Friedman sıralama testi ile test edilmiştir. Araştırmada yatırımcıların, yatırım kararlarını etkileyen faktörler arasında önemli bir ilişki olduğu görülmüştür. Bireysel yatırımcıların yatırım kararlarını etkileyen bu faktörler önem sırasına göre şu şekilde bulunmuştur: firmaların etik davranışları, finansal piyasaların etkinliği, firmaların kamusal itibarları, firmaların hisse senetlerinin geçmiş performansları, beklenen temettüler, firmalar hakkında bağımsız bilgiler, hisse senetleri endekslerindeki dalgalanmalar ve yatırım danışmanlıkları. Araştırma ile bireysel yatırımcılar, mevcut koşullarda alacakları yatırım kararlarında olası sonuçları değerlendirebilecek ve en uygun seçimi gerçekleştirebileceklerdir. Araştırma, aynı zamanda firmalara, politika yapıcılarına ve yatırım danışmanlarına da yol gösterici niteliktedir.