BIST Sürdürülebilirlik Endeksi hisse senetlerinde fiyatlama davranışlarının analizi

Bu çalışma, BIST Sürdürülebilirlik Endeksi şirketleri için yatırımcıların fiyatlama davranışlarını Eşik Otoregresif (TAR) model analizi ile incelemektedir. Araştırmanın temel amacı, sürdürülebilirlik endeksinde yer alan hisse senetlerine ilişkin hisse senedi değerleme kararları ve fiyatlama kalıplarını analiz etmektir. Elde edilecek bulgular çerçevesinde ilgili taraflara politika önerileri sunularak finansal piyasalarda daha sağlıklı bir işleyişin gerçekleşmesine katkı sağlamaktır. Çalışmada, Panel TAR modeli kullanılarak, şirketlerin temel finansal göstergeleri ile hisse senedi fiyatları arasındaki ilişki iki farklı fiyat rejimi altında incelenmiştir. Rejim ayrımı, logaritmik hisse fiyatlarının belirli bir eşik değerin altında veya üstünde olmasına göre yapılandırılmış ve çok değişkenli doğrusal regresyon modelleri aracılığıyla analiz edilmiştir. Bunun beraberinde, F/K oranı, PD/DD oranı, ROE, ROA, net gelir büyümesi, PEG oranı, finansal kaldıraç oranı, asit-test oranı, Tobin Q oranı ve firma büyüklüğü gibi finansal performans göstergeleri bağımlı değişkenler olarak kullanılmış, mevduat faiz oranı da kontrol değişken olarak modele eklenmiştir. Analiz sonuçları, yatırımcıların hisse senetlerini fiyatlarken izledikleri değerlendirme kriterlerinin farklı fiyat rejimine bağlı olarak anlamlı biçimde farklılaştığını ortaya koymaktadır. Bu durum, yatırımcı davranışlarının homojen olmadığına ve yatırımcıların düşük fiyat rejiminde (ayı piyasası- düşen piyasa olarak değerlendirilmektedir) ve yüksek fiyat rejiminde (boğa piyasası- yükselen piyasa olarak değerlendirilmektedir) farklı finansal göstergelere dayandığına işaret etmektedir. Bulgulara göre, düşük fiyat rejiminde F/K oranı, PEG oranı, Tobin Q, asit-test oranı ve firma büyüklüğü gibi göstergeler anlamlı etkiler gösterirken; yüksek fiyat rejiminde ROE, ROA, net gelir büyümesi ve asit-test oranı daha belirleyici rol oynamaktadır. Özellikle dikkat çekici olan, aynı göstergenin farklı fiyat seviyelerinde zıt etkiler yaratabilmesidir. Örneğin, Tobin Q oranı düşük fiyat rejiminde hisselerde pozitif, yüksek fiyat rejiminde hisselerde ise güçlü negatif etki sergilemektedir. Bu farklılaşma, yatırım karar süreçlerinde gösterge duyarlılığının rejim farklılaşmasına göre yeniden konumlandığını göstermektedir.