Böbrek transplantasyon vakalarında endokrin sorunlar ve yaşam kalitesine etkileri

Kronik böbrek hastalığı (KBH); nefron sayılarında azalma ne nefronların fonksyonel yetmezliği sonucu genellikle son dönem böbrek yetmezliği (SDBY) ile sonuçlanan, bir çok etiyololjik nedeni olan patofizyolojik bir dönemdir. Son dönem böbrek yetmezliği (SDBY) ise endojen renal fonksyonun geri dönüşümsüz şekilde kaybı ve glomerular filtrasyon hızının (GFR) 15 ml/dk'nın altına düşmesi olarak tanımlanmaktadır. Kronik böbrek yetmezliği (KBY) tüm dünyada olduğu gibi Türkiyede'de ciddi sağlık sorunu olarak önemini korumaktadır. Günümüzde sağlıkla ilişkili yaşam kalitesi araştırılması sağlık müdahalelerinin neticelerinin değerlendirilmesinde kullanılması anlamlı olarak kabul görmektedir. Yaşam kalitesi değerlendirmeleri tıbbi müdahelelerin etkisini saptamak ve tıbbi bakımın kalitesini değerlendirmek için tedavi stratejilerini planlamaya yardımcı olmaktadır. Yaşam kalitesi tanımında sıklıkla gözardı edilen önemli öğelerden bir tanesi de cinselliktir. Yapılan çalışmalar sonucu son dönem böbrek yetmezliği olan erkek ve bayan hastalarda cinsel disfonksyonun yüksek oranda görüldüğü bildirilmektedir. Hatta bazı araştırmalarda böbrek yetmezliği olan erkek hastalarda erektil disfonksiyon insidansının % 50'den fazla olduğu tahmin edilmektedir. Bu çalışmada Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Genel Cerrahi Anabilim Dalında şubat 2007- şubat 2009 yılları arasında canlı ve kadavradan renal transplantasyon uygulanan 40 erkek hastanın demografik özelliklerini, endokrin sorunlarını, yaşam kalitesini ve cinsel fonksyonlarını retrospektif olarak değerlendirmeği amaçladık. Yaşam kalitesi değerlendirilmesi için kısa form-36 ( SF-36 ) kullanıldı. Cinsel fonksyonların değerlendirilmesinde ise IIEF formunun türkçe versiyonu kullanıldı. Bizim sonuçlarımızda, renal transplantasyon uygulanan erkek hastaların beşinci yıldaki böbrek fonksiyon testleri, seks hormonları, lipid profilleri, cinsel yaşam aktiviteleri, genel sağlık durumları retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Retrospektif olmasına ve bazı verilerin eksik olmasına rağmen hastaların 5. yıl değerlendirmeleri ile ilgili fikirler saptanmış, preemptif hastalarda PTH'ın ve kreatinin değerlerinin yüksek kalması gibi yorumlanması güç sonuçlar saptanmıştır. Bu sonuçların daha çok sayıda hasta içeren prospektif çalışmalar ile değerlendirilmesi uygun olacaktır