Burkitt lenfoma'lı hastaların tümör dokusunda tümör aktive edici makrofaj (tumor associated macrophages-tam) (CD68 ve CD163) oranının belirlenmesi, bunun prognoz ve periferik kan absolü monosit sayısı (AMS) ile ilişkisinin değerlendirilmesi, tanı anı ve remisyon durumundaki periferik kan absolü monosit sayısı, absolü lenfosit sayısı, lenfosit monosit oranının prognoz ve sağkalım üzerine etkisinin incelenmesi

Kanser gelişiminde ve ilerlemesinde tümör mikroçevresi ve tümör ilişkili makrofajlar önemli rol oynamaktadrır. Literatürde lenfosit monosit oranı ve tümör ilişkili makrofaj varlığının prognoza olan etkileri bazı kanserlerde araştırılmıştır. Ancak çocuk Burkitt lenfomalarında bu konuda yapılmış çalışmaya rastlanmamıştır. Çalışmamızda 2009-2021 yılları arasında Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji ve Onkoloji Bölümü'nde takip ve tedavi edilen Burkitt lenfoma tanılı 61 hastanın kilinik özellikleri, tedavi sonuçları ve tanı anındaki absolü monosit sayısı, monosit yüzdesi, absolü lenfosit sayısı, lenfosit monosit oranı, tümör dokusunda immünohistokimyasal yöntemle belirlenen CD68 ve CD163 boyanma oranlarının tedavi yanıtı, yaşam hızları ve prognoz üzerine etkisinin prospektik olarak incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma grubumuzun ortalama tanı yaşı 8,81 ± 4.28 yıl, E/K oranı 4,54 bulundu. Hastaların %70,4'ü ileri hastalık evresine sahipti, 16'sında (%26,2) kemik iliği, 11'inde (%18) SSS tutulumu vardı. Çalışmaya dahil edilen hastalarımızda 27'sine (%44,2) FAB LMB 89, 34'üne (%55,8) NHL BFM 95 kemoterapi protokolü uygulandı. Takipte 61 hastanın sekizinde (%13,1) ortanca beş ay sonra relaps gelişti. Relaps saptanan hastalar rituksimab+ICE protokolü ile tedavi edildi. Hastaların ortalama takip süresi 69,8±63,3 aydı. Hastaların beş yıllık GYH'si %84,4±%4,8, OYH'si %78,1±5,4 idi. Hastaların tanı anındaki AMS, MY, ALS ve LDH değerleri tedavi kesim anına göre yüksekken, LMO değeri tedavi kesim anına göre düşüktü (p<0,05). Hastaların tanı anındaki ALS ve LMO değerleri için ROC analizi ile eşik değerler belirlendi. Lenfosit /monosit oranı düşük olan hastaların dördü (%15.3) erken evre iken, düşük olan hastaların 22'si (%84,6 ) ileri evre hastalığa sahipti (p=0,034). Yüksek LMO'ya sahip hastaların beş yıllık GYH %94,0±4,1 iken düşük olan hastaların %71,6±9,1 olarak saptandı (log rank: 0,022). Kırk iki hastanın doku blokları CD68 ve CD163 için immünohistokimyasal yöntemle boyanabildi. Hastalar tümör dokusunda CD68 ve CD163 boyanma oranları göre <%5, %5-%25 ve >%25 olacak şekilde gruplandırıldı. CD68 boyanma oranı %5-25 olan relaps daha fazlaydı (%3,3 vs %36,4) (p=0,004). CD163 boyanma oranı > %25 arasında olan hastalarda ise SSS tutulumu daha sık bulundu (%12,5 vs %38,9) (p=0,047). Hastaların tümör dokusunda CD68 ve CD163 boyanma oranlarına göre GYH ve OYH'leri arasında fark bulunmadı. Düşük LMO'ya sahip hastaların CD68 boyanma oranı <%5 olanların beş yıllık OYH'si 84,6±10,0 iken, CD68 boyanma oranı %5-%25 olanlarınki %25,0±21,7 idi (log rank=0,028). İleri evre hastalarda CD68 boyanma oranı <%5 olanların beş yıllık OYH'si %88,3±6,4 iken, boyanma oranı %5-%25 olan hastaların OYH'si %33,3±19,2 idi (log rank=0,02). Sonuç olarak Burkitt lenfoma tanılı hastalarımızın klinik özellikleri ve tedavi sonuçları literatür ile benzerdir. Yüksek LMO'nun genel yaşam hızını olumsuz yönde etkilediği görülmüştür. Düşük LMO'ya sahip hastaların ve ileri evre hastalığı olanların CD68 boyanma oranı %5-25 arasında olan grubunda beş yıllık OYH daha düşük bulunmuştur. Çalışma litaratürde çocuk Burkitt lenfomalı hastalarda ilk kez yapılmış olması ve LMO'nun sağ kalıma etkisini göstermesi açsından önemlidir. Her ne kadar CD68 ve CD163 boyanma oranlarının sağ kalıma etkisi gösterilemse de özellikle düşük LMO ve ileri evre hastalarda CD68 boyanma oranının yüksek olması hastalıksız yaşamı olumsuz etkilediği gözlenmiştir. Burkitt lenfomalı hastalarda LMO ve CD68'in prognoza olan etkisinin daha iyi aydınlatılabilmesi için geniş hasta serileri ile yapılacak çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar kelimeler: Burkitt Lenfoma, Lenfosit Monosit Oranı, Tümör İlişkili Makrofaj, CD68 ve CD163