Bursa bölgesi Anadolu kestanesi ormanlarının dağılışı ve yetişme ortamı özelliklerinin belirlenmesi

Bursa Bölgesinde gerçekleştirilen bu çalışmada, (1) Bursa Orman Bölge Müdürlüğü (BOBM) sınırları içinde yayılış yapan Anadolu Kestanesi'nin (Castanea sativa Mill.) topoğrafik dağılışının haritalanması, (2) yetişme ortamlarına ait uzun dönem iklim verilerinin ortaya konulması, (3) bazı toprak özellikleri yanında Anadolu kestanesinin toprak organik karbon ve toplam azot stoklarının farklı yükselti ve toprak derinlik kademelerine göre değişiminin araştırılması amaçlanmıştır. Bu çalışmada BOBM Amenajman Planı Meşcere haritası verilerine göre Anadolu kestanesinin BOBM sınırları içinde yayılış yaptığı alan 11580,5 ha'dır. Alan büyüklüğüne göre işletme müdürlükleri itibariyle Yalova (%69), Bursa (%16), Mustafakemalpaşa (%13), İnegöl (%2) oranında sıralanmaktadır. Kestane meşcerelerinin yaklaşık %71'lik kısmı gölgeli bakılarda, %22'si güneşli bakılarda, %7'lik kısmı ise düz alanlarda yayılış göstermektedir. Kestane meşcerelerinin büyük bölümü (%88) diğer türde orman ağaçları ile karışım halinde bulunup, % 13'lük kısmı saf halde yayılış göstermektedir. Anadolu kestanesi en büyük yayılışını 400 m ile 600 m yükseltileri arasında yapmaktadır (%47), bunu 100 m ile 300 m arasındaki yükseltideki yayılış takip etmektedir (%41). En düşük yayılış ise 700 m ile 1400 m arasında olmaktadır (%12). Çalışılan bölgelerde ortalama yıllık sıcaklık 13.9 oC ile 15.5 oC arasında değişiklik göstermiştir. Bu değerler, kestane ağaçlarının en uygun yetişme ortamı için belirtilen ideal sıcaklık değerlerinden (9 oC ile 13 oC arasında) yüksektir. Anadolu kestanesi toprak organik karbon stoku 53.9 t/ha ile 180.6 t/ha arasında, azot stoku ise %3.11 t/ha ile 11.4 t/ha arasında değişmektedir. Ülkemiz yapraklı ağaç türlerine ait yapılmış çalışmaların sonuçlarıyla karşılaştırıldığında, çalışmadan elde edilen değerler, BOBM sınırlarında yetişen Anadolu kestanesi topraklarının, organik karbon ve azot stoklama kapasitesi bakımından oldukça önemli olduğunu göstermiştir. Çalışmanın sonucunda Anadolu kestanesi ormanlarının iyileştirilmesi, mevcut kestane sahalarından azami seviyede fayda sağlanılması, hastalık ve zararlıları ile mücadele edilmesi amacıyla sonuç ve önerilerde bulunulmuştur.