Büyükşehir belediyelerinde kırsal alanlara sunulan yerel hizmetlerin değerlendirilmesi: Ordu ili Kumru ilçesi örneği

1982 Anayasası ile büyük yerleşim yerleri için özel yönetim biçimleri teşekkül ettirilebileceği hususunun düzenlenmesi akabinde, 1984 yılında İstanbul, Ankara ve İzmir'de büyükşehir belediyeleri kurulmuştur. Akabinde de büyükşehir belediyelerinin sayıları artmış, 2004 yılında 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun da yürürlüğe girmesi ile büyükşehir belediyeleri etkili birer yerel merkez haline getirilmiştir. 2012 yılında kabul edilen ve önemli maddeleri 2014 yılında yapılan mahalli genel seçimlerle beraber yürürlüğe giren 6360 sayılı Kanun ile büyükşehir belediyelerinin sayısı 30'a yükseltilmiş, köylerin ve beldelerin tüzel kişilikleri kaldırılarak mahalleye dönüştürülmüş, belediyelerin il ve ilçe mülki sınırları kapsamında hizmet sunması modeline geçilmiştir. Kırsal alana tanınan kimi muafiyet ve indirimlerin ise süresiz hale getirilmesi için kırsal mahalle ve kırsal yerleşik alan uygulaması modeli de 2020 yılı itibariyle uygulamaya konulmuştur. Ancak kırsal alanlara yönelik belediyelerin hizmet sunma sürecinde yaşanan bu önemli model değişikliği ile birlikte eski ve yeni uygulamanın kıyaslanması önem kazanmıştır. Bu çalışmada da kırsal mahalle muhtarları ile belediyeler açısından il mülki sınırı uygulamasının yarar ve sakıncalarının belirlenmesi, eski ve yeni uygulamanın mukayese edilmesi ve mevcut modelin iyileştirilmesi maksadıyla alınması gereken aksiyonların tespiti amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında nitel yöntem tercih edilmiş olup, konuya dair araştırma soruları baz alınarak Ordu Büyükşehir Belediyesi, Kumru Belediyesi ile kırsal alanlarda bulunan mahalle muhtarları ile belirlenen sorular kapsamında yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler yapılmıştır.