Çağatay Hanlığı'nın iktisadi tarihi

Çağatay Hanlığı, Cengiz Han'ın oğlu Çağatay Han'a verilen topraklarda kurulmuştur. Bu coğrafya, ana hatları ile Türkistan bölgesini kapsamaktadır. Çağatay Hanlığı, kuruluş yıllarının tamamını Büyük Moğol Hanlığı'na bağlı olarak geçirmiştir. Bundan ötürü siyasi ve ekonomik tarihini bu ilişki belirlemiştir. Başta şehirlerin idaresi ve vergi toplaması olmak üzere pek çok konuda onlara tabiydiler. Bu da Çağatay Hanlığı'nın bağımsız hareket etmesini engellemiştir. Büyük Hanlık'ın otoritesini kaybetmesi ve Moğol ulusları arasındaki bağların çözülmesiyle birlikte Çağataylılar da müstakil hareket etmeye başlamıştır. Bu süreçte onlar şehirlerini kendilerini yönetmeye, vergilerini kendi namlarına toplamaya başlamışlardır. Çağatay toplumu şehirde ve bozkırda yaşayan insanların bir araya gelmesiyle oluşmuştur. Bundan ötürü onların temel geçim kaynakları zenginlik göstermektedir. Konargöçerler hayvancılık ile uğraşırken, şehirde mukim olanlar tarım ve ticaret ile meşgul olmuşlardır. Çağatay Hanlığı'nın maliyesi oldukça sade bir görünüm arz etmektedir. Kaynakların azlığı nedeniyle hangi memurların olduğu, bu memurların görevleri, vergi kalemleri, vergi politikaları, toprak idaresi gibi hususlar karanlıkta kalmaktadır. Bu çalışma Çağatay Hanlığı'nın ekonomisi bütüncül bir şekilde ortaya koymayı amaçlamaktadır.