Çağdaş zihin felsefecisi Donald Davidson'ın görüşlerinde Spinoza etkisi

Zihin felsefesi, insanın bilişsel süreçlerine odaklanan, farklı terminolojilerle de olsa felsefe tarihi boyunca, düşünürleri meşgul eden felsefe dallarından biridir. Zihin ve bedenin mahiyeti, bunların birbiriyle ilişkisi; kısaca zihin-beden problemi, zihin felsefesinin uzun soluklu problemlerinden biri olagelmiştir.Bu tezin amacı, zihin-beden ayrımı problemini, genel hatlarıyla ele alıp, düşüncelerini incelediğimiz Spinoza ve Donald Davidson'ın bu problem içindeki konumlarını belirlemek ve Davidson üzerinde Spinoza'nın fikri etkilerini ortaya çıkarmaktır.Özellikle Davidson'ın düşüncesi üzerinde ayrıntılı biçimde durulmuş, Davidson'ın felsefesinin çağdaş zihin terminolojisi ve Spinoza'nın çağdaş okuması vasıtasıyla düşünceleri, zihin-beden ayrımı problemi çerçevesinde sınırlandırılarak incelenmiştir.Her iki filozofun da ontolojisi birbirine benzemektedir. Bu hususta aralarındaki en temel fark, Spinoza'nın cevherinin maddi değilken, Davidson'ın cevher olarak anladığı şeyin fiziksel bir şey oluşudur. Her iki filozof da kavramsal olarak zihinsel ve fiziksel olmak üzere iki saha belirlemişlerdir.Davidson'ın fiziksel bir cevher anlayışı olmakla beraber, materyalist ya da fizikalist olmadığını sıklıkla vurgulamıştır ve bu bağlamda indirgemeciliğe karşı çıkmaktadır.Zihinsel sahanın, fiziksel sahadan farklı olarak yasa-bağımlı açıklamalara sahip olmaması açısından anormal bir nitelik gösteriyor oluşu, Davidson'ın zihin-beden ayrımı problemindeki konumu olan `anormal monizm'e dayanak sağlar.Anormal monizmin üzerinde yükseldiği iki prensip vardır: psikofiziksel anomalizm ve psikolojik anomalizm. Psikofiziksel anomalizm, zihinsel ve bedensel olay ya da durumlar arasında yasa-bağımlı ilişki kurulabileceği fikrini reddederken, psikolojik anomalizm, zihinsel durum ve olaylar arası kurulacak bağların yasa-bağımlı oluşunu reddetmektedir.Spinoza'nın düşüncelerinin Davidson üzerinde büyük etkisi vardır. Davidson özellikle, Spinoza'nın ontolojik anlayışından ve zihinsel ile fiziksel sahalar arası çektiği setle bu ikisi arasında psikofiziksel bir etkileşim olmayacağı fikrinden etkilenmiştir. Öte yandan, çağdaş zihin felsefesi terminolojisine uygun biçimde Davidson, Spinoza'ya yeni bir yorum getirerek, onu kendi felsefesine daha da yakınlaştırmaya çalışmıştır.Anahtar Sözcükler1. Anormal Monizm2. Psikofiziksel Yasalar3. İndirgemecilik4. Holizm5. Nedensellik