Culture transfer through translations: Okot P'bitek's Song of Lawino and Song of Ocol; an Ugandan case

Bu çalışmanın amacı, sömürgecilik sonrası metinlerde çevirinin kültür aktarımındaki önemini incelemektir. Bu amaç doğrultusunda, çalışma Okot p'Bitek'in öne çıkan Song of Lawino (1966) ve Song of Ocol (1967) adlı şiirleri ve Yusuf Eradam ve Güler Siper tarafından yapılan Lawino'nun Türküsü (1996) adlı Türkçe çevirisi üzerine odaklanmıştır. Sömürgecilik sonrası çeviri kuramı, çalışmanın kuramsal çerçevesini oluştururken aynı zamanda kurama ait olan "melezlik" (Bakhtin, 1981; Bhabha, 1984) gibi kavramlar da çalışmada yer almıştır. Jean-Paul Vinay ve Jean Darbelnet tarafından önerilen "çeviri prosedürleri" (Vinay and Darbelnet, 1958) ve Gerard Genette'in ortaya koyduğu "metin ötesi unsurlar" (Genette, 1997) metinsel analizde kullanılmıştır. Bunun yanı sıra, Türkçe çeviriyi yapan çevirmenlerden biri olan Yusuf Eradam ve Song of Lawino and Song of Ocol içerisinde yer alan görsellerin tasarımcısı Frank Horley ile yapılan görüşmelerden de çeviri analizinin genişletilmesinde yararlanılmıştır. İngilizce kaynak metninden ve Türkçe çevirisinden seçilen örnekler, süreçteki kültür aktarımını öne çıkarmak amacıyla, ödünçlemeler, öyküntüler, birebir çeviriler, eşdeğerlikler, uyarlamalar ve açımlamalar başlıkları altında karşılaştırılmıştır. Çalışmanın bulguları, Afrika toplumundaki kültürel öğelerin daha uzak dil ve kültürlerdeki yansımasında çevirinin oynadığı önemli rolü ortaya koymaktadır. Anahtar Kelimeler: Sömürgecilik Sonrası Edebiyat, Sömürgecilik Sonrası Çeviri Çalışmaları, Melezlik, Öz-Çeviri, Çeviri Prosedürleri, Kültür Aktarımı.