Çin-Rusya askeri ilişkileri (2001-2024): Stratejik, operasyonel ve taktik düzeylerin analizi

Rusya ve Çin arasındaki askeri ilişkiler, Soğuk Savaş'ın sona ermesinden bu yana istikrarlı bir şekilde gelişti. Bu iyileşme, her iki ülkenin de yakın çevresinde bölgesel istikrarın sağlanması açısından hayati önem taşıyan Amerika Birleşik Devletleri ve Batılı müttefiklerine karşı koyma konusundaki ortak çıkarlarına dayanmaktadır. İki ülke arasındaki askeri ilişkiler, özellikle ortak askeri tatbikatlar ve askeri teknolojik iş birliği (MTC) alanlarda iyileşme göstermiştir. Ortak askeri tatbikatlar, iki ülke arasındaki askeri ilişkilerin düzenli bir parçası haline gelmiştir. Bu tatbikatlar kapsam, coğrafi etki alanı ve içerik olarak giderek genişlemiştir. Askeri ilişkilerinin diğer önemli boyutu olan MTC de benzer bir eğilime tanık olmuş ve askeri istişare mekanizmaları, askeri personel eğitimi, silah transferleri ve ortak girişimler gibi farklı alanlarda ilerleme kaydetmiştir. Derinleşen bu askeri ilişkiler, olası tehditlerin üstesinden gelme konusundaki askeri kabiliyetlerini artırırken, aynı zamanda çok kutuplu bir dünya düzenini savunma hedeflerine de hizmet etmektedir. Bu tez, neoklasik realist teorik çerçeve üzerinden, öncelikli olarak ortak askeri tatbikatlar ve MTC'ye odaklanan Çin-Rusya askeri ilişkilerinin kapsamını incelemektedir. Analiz, askeri iş birliklerinin stratejik, operasyonel veya taktik düzeyde işleyip işlemediğini değerlendirmekte ve ABD'nin tehdit algısının yanı sıra Çin ve Rusya'nın iç dinamiklerinin bu askeri iş birliğini nasıl etkilediğini incelemektedir.