Çıkarım becerilerini geliştirme programının ilkokul öğrencilerinin okuduğunu anlama başarılarına etkisi

Bu araştırmada, Türkçe dersi kapsamında Çıkarım Becerilerini Geliştirme Programı kullanılmasının ilkokul 2,3 ve 4.sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama başarılarına etkisini incelemek amaçlanmıştır. Araştırma, 2022-2023 eğitim öğretim yılının ikinci döneminde, Edirne Merkez'de yer alan bir ilkokulda gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, karma desen yaklaşımlarından iç içe karma yöntemler yaklaşımı kullanılmış olup araştırmanın örnekleminin belirlenmesinde, amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme kullanılarak, ilkokulda en az bir 2. sınıf, bir 3. sınıf ve bir 4. sınıf şubesinin bulunması, sınıf mevcutlarının en az 30 öğrenci olması kriterleri dikkate alınmıştır. Araştırmaya, 30 ikinci sınıf, 30 üçüncü sınıf ve 30 dördüncü sınıf olmak üzere 90 öğrenci katılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda, araştırmacı tarafından geliştirilen, Çıkarım Beceri Testi'nden yararlanılmıştır. Araştırmanın nicel kısmında ön test-son test tek gruplu zayıf deneysel desenden yararlanılmış olup veriler, paket program kullanılarak (SPSS 25) analiz edilmiştir. Araştırmanın nitel boyutunda ise durum çalışması deseninden yararlanılmıştır. Araştırmacı günlükleri, etkinliklerden elde edilen öğrenci dokümanları, öğrenci görüş formları ve öğretmenlerle yapılan görüşme kayıtları, araştırmanın nitel bölümünde veri toplama araçları olarak kullanılmıştır. Öğrenci etkinlik dokümanlarının analizinde betimsel analizden, öğrenci görüş formu, öğretmen görüşmeleri ve araştırmacı günlüklerinden elde edilen verilerin analizinde ise içerik analizinden yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda; çıkarım yapma becerisini destekleyici tekniklerle zenginleştirilmiş Çıkarım Becerilerini Geliştirme Programı'na dayalı eğitim sürecinin, üç sınıf seviyesindeki öğrencilerin de okuduğunu anlama başarılarını anlamlı düzeyde etkilediği tespit edilmiştir. Araştırmada, öğrencilerin, çıkarım becerilerine ilişkin ifadeler kullandıkları ve süreç boyunca derse aktif katılımlarının arttığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca öğrenci ve öğretmen görüşlerinden yola çıkarak, Çıkarım Becerilerini Geliştirme Programı'nın öğrencilerin istekli bir şekilde katılım sağladıkları etkinliklerden oluşan bir program olduğu, bu program kapsamındaki etkinliklerle gerçekleştirilen Türkçe derslerinin öğrencilerin diğer derslerine nazaran daha fazla aktif olmalarını sağladığı, uygulanan programın öğrencilerin okuduğunu anlama düzeylerini arttırdığı sonucuna ulaşılmıştır.