Çocuk hakları bağlamında orta okul çağı mevsimlik gezici tarım işçilerinin çocuklarının yaşam koşullarının değerlendirilmesi: Turgutlu örneği

Bu araştırmada, mevsimlik gezici tarım işçilerinin orta okul çağındaki çocuklarının yaşam koşullarının çocuk hakları bağlamında değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma, Manisa'nın Turgutlu ilçesinde mevsimlik gezici tarım işçisi olarak çalışan ailelerin orta okul çağındaki çocukları ile gerçekleştirilmiştir. Evrenden örneklem alınmamış tam sayım yöntemiyle veriler toplanmıştır. 85 mevsimlik gezici tarım işçilerinin çocukları araştırmaya katılmayı kabul etmiştir. Nicel ve genel tarama modeline dayalı bu araştırmada veriler, Haziran-Ağustos 2021 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırmacı tarafından hazırlanan soru kâğıdı araştırmanın veri toplama araçlarını oluşturmaktadır. Araştırma verileri katılımcılarla yüz yüze görüşme tekniği ile toplanmıştır. Toplanan veriler SPSS 15.0 paket programında analiz edilmiştir. Veriler Ki Kare (x2) testi kullanılarak analiz edilmiştir. Bu araştırmada, küçük yaştaki katılımcıların sürekli yaşadıkları yerde okula gitme durumlarının büyük yaştaki katılımcılara oranla daha düşük olduğu, büyük yaştaki katılımcıların mevsimlik gezici tarım işçisi olarak çalışma durumlarının ise küçük yaştaki katılımcılara oranla daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Babası okur-yazar olan katılımcıların sürekli yaşadıkları yerde okula gitme oranının daha yüksek olduğu, annesi okur-yazar olmayan mevsimlik gezici tarım işçilerinin çocuklarının kardeş sayılarının daha fazla olduğu saptanmıştır. Bu araştırmada mevsimlik gezici tarım işçilerinin kız çocuklarının, kaldıkları çadır yerleşiminde ev işi yapma durumlarının erkek çocuklara oranla daha yüksek olduğu görülmüştür. Mevsimlik gezici tarım işçilerinin çocuklarının yaşam koşulları değerlendirildiğinde yaşamsal, korunma, gelişim ve katılım haklarına tam kapasitesi ile sahip olmadıkları ve bu haklara sahip olabilmeleri için gereken zemine engel olan ihmal ve istismara maruz kaldıkları ve bu riskler ortadan kaldırılmadığı sürece bu çocukların haklarına tam anlamıyla erişemeyecekleri sonucu ortaya çıkmıştır.