Çocuklarda akut eksüdatif tonsillit etkenlerinin klinik ve laboratuvar bulgularının değerlendirilmesi

Giriş ve Amaç: Akut eksüdatif tonsillit çocukluk çağında en sık görülen üst solunum yolu enfeksiyonlarından biridir. En sık bakteriyel nedeni Grup A β-hemolitik streptokoktur (GABHS). Bu çalışmada eksudatif tonsillofarenjitin viral ve bakteriyel nedenlerinin araştırılması, bu etkenlerin hastanın klinik ve laboratuvar bulguları ile ilişkisinin olup olmadığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Acil Servisi'ne ve Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniği'ne başvuran 1-15 yaş arasında eksudatif tonsillofarenjiti olan toplam 152 hastadan boğaz kültürü alındı ve hızlı strep testi bakıldı. Hızlı strep testi negatif olanlardan Ebstein-Barr virüs IgM ve Sitomegalovirüs IgM; tüm hastalardan beyaz küre, Absolü Nötrofil Sayısı (ANS), C-Reaktif Protein (CRP), Prokalsitonin (PCT) gönderildi. Viral ve bakteriyel tonsillofarenjitli hastalar bu parametreler açısından birbiriyle karşılaştırıldı. Bulgular: Çalışmamıza dâhil edilen, boğaz kültürü yapılan 152 akut eksüdatif tonsillofarenjitli hastanın 40 (%26.3)'ında GABHS üremiş olup, 112 (%73,7)'sinde normal boğaz florası görülmüştür. Boğaz kültüründe GABHS pozitif olan 40 hastanın yaş ortalaması 8,68 ± 3,46 olup, GABHS negatif olan 112 hastanın yaş ortalaması 6,11 ± 3,08 idi (p <0,001). Çalışmamızda hızlı strep testi pozitif çıkan tüm hastalarımızın boğaz kültürlerinde üreme olmuştur. Laboratuvar bulgularının medyan (min - maks) değerleri şu şekildedir: beyaz küre değeri için boğaz kültürü pozitif olanların 15.600 hücre/mm3 (µL) (4.400-25.700) olup boğaz kültürü negatif olanların 11.750 hücre/mm3 (µL) (3.200-27.000)'dir (p=0,002). Absolü Nötrofil Sayısı (ANS) için boğaz kültürü pozitif olanların 11.800 hücre/mm3 (µL) (2.300-23.000) iken, boğaz kültürü negatif olanların 7.100 hücre/mm3 (µL) (500-21000) idi (p<0,001). Boğaz kültürü pozitif olanlar için CRP değeri 30.5 mg/l (2.2-173) iken, boğaz kültürü negatif olanların CRP değeri 18 mg/l (0.4-227) bulunmuştur (p=0,015). Prokalsitonin (PCT) için boğaz kültürü pozitif olanların 0.109 ng/ml (0.03-2), boğaz kültürü negatif olanların 0.079 ng/ml (0.010-2.86)'dur (p=0,083). Sonuç: Çalışmamızda yüksek CRP ve beyaz küre değerlerinin viral-bakteriyel tonsillofarenjit ayırımında faydalı olmadığı, bununla beraber düşük CRP ve beyaz küre değerlerinin viral tonsillofarenjiti desteklediği gösterilmiştir. Ayrıca çalışmamızda hızlı strep testi pozitif çıkan tüm hastalarımızın boğaz kültürlerinde üreme olmuştur. Buna göre çalışmamız, Grup A β-Hemolitik Streptokokun tanımlanmasında tek başına hızlı strep testinin yeterli olabileceğini göstermiştir. Hızlı strep testine bakılamadığı durumlarda CRP ve beyaz küre tetkiklerinde saptanan düşük değerler antibiyotik kullanımını azaltabilir.