Çocukluk çağı aşılarının reddini etkileyen faktörler: Niteliksel bir araştırma

Gerekçe: Aşılar toplum sağlığı için en önemli uygulamalardan biridir. Aşı kapsayıcılığını azaltan aşı reddi, Türkiye'de 2015 yılından itibaren artmakta, kısa vadede salgın hastalıklara neden olacağı düşünülmektedir. Amaç: Çocukluk çağı aşılarına yönelik tereddüdün nedenlerini, aşı reddi kararının verilmesinde etkili olan faktörleri, aşı kabulünün arttırılmasına yönelik stratejilerin oluşturulması için temel alanları saptamaktır. Yöntem: Nitel araştırma yöntemleri olan derinlemesine görüşme, doküman analizi ve gözlem kullanılmıştır. Yedi hizmet sunucu, altı anahtar kişi ve aşı reddi-tereddüdü olan 12 ebeveyn ile görüşülmüş, tematik içerik analizi ile analiz edilmiştir. Doküman analizi için 13 aşı şüpheci internet içeriği, iki kitap; gözlem için iki aşı uygulaması seçilmiş, basit tanımlayıcı analiz ile analiz edilmiştir. Bulgular: En sık tereddüt nedeni içerikler ve yan etkiler nedeniyle aşılara duyulan güvensizliktir. Bunu devlete, ilaç firmalarına, modern tıbba duyulan güvensizlik nedeniyle aşı reddi-tereddüdü ve yaşam tarzı ve inançlar nedeniyle aşı reddi-tereddüdü takip etmektedir. Güvensizliğin, maddi ve politik çıkarlardan, yaşam tarzı ve inançlar nedeniyle aşı reddinin doğal yaşam kavramından beslendiği gözlenmiştir. Sosyal medya ve internette karşılaşılan bilgi bozukluğu da aşı tereddüdünde önemli bir etkendir. Covid-19 salgınının ebeveynlerin aşı tereddüdünü derinleştirdiği saptanmıştır. Sonuç: Aşı tereddüdü, temelinde aşılara duyulan güvensizliğin yattığı, ebeveynlerin çocuklarını korumak için kendilerince en doğru olanı yapma sorumluluğundan doğan karmaşık bir kavramdır. Aşı kabulünün arttırılması için bilgi bozukluğuyla savaşılmalı ve sağlık otoritelerine duyulan güven politika yapım süreçlerinde şeffaflığın, hesap verebilirliğin ve toplum katılımının sağlanması ile arttırılmalıdır. Aşı reddi toplum sağlığını etkilediği için yasal yaptırımlar, sosyal kısıtlamalar ve teşvik gibi uygulamaların tartışılmasına, olumlu ve olumsuz etkilerini araştıran çalışmaların yapılmasına gerek duyulmaktadır.