Çocukluk çağında travmaya maruz kalmış ergenleri güçlendirmeye yönelik grup müdahale programının etkililiği: psikolojik sağlamlık, benlik saygısı, risk alma ve kendine zarar verme

Çocukluk dönemi insan hayatında en savunmasız olunan ve başkasına muhtaç olduğumuz bir dönemdir. Bu dönemde yaşanılan travmatik yaşantılar yaşamın ileri dönemlerinde istenmeyen sonuçlar yol açabilmektedir. Ancak yaşanılan travmatik yaşantılara rağmen psikolojik sağlamlık özelliği yüksek olan kişilerde yaşamın ilerleyen dönemlerinde olumsuz sonuçların yaşanma olasılığı daha düşük olduğu görülmektedir. Psikolojik sağlamlık özelliğinin zorlayıcı yaşantılar karşısında kişilerde önleyici bir işlevi olabilmektedir. Araştırmada incelenen çocuk çağı travmatik yaşantılar, benlik saygısı, kendine zarar verme ve riskli davranışlara karşı da psikolojik sağlamlığın önleyici bir kalkan ve iyileştirici bir görev görmesi beklenmektedir. Bu araştırmanın amacı, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından UNICEF'in finansal desteği ile hazırlanmış Psikolojik Sağlamlık Psikoeğitim Programının (PSPP-Lise Düzeyi) ergen grubu güçlendirmeye yönelik olarak etkisi incelenmiştir. Araştırma İstanbul'da lise düzeyinde, sosyo-ekonomik açıdan düşük bir bölgede eğitim veren bir devlet okulunda yürütülmüştür. Çocukluk çağı travmalarının mevcut olması ve psikolojik sağlamlıklarının düşük olması bir risk faktörü olarak kabul edilmiştir. Programın uygulandığı devlet okulunda tüm lise öğrencilerinden (N=466) ölçüm alınarak belirlenen risk faktörüne sahip ergenlerde grup müdahale programı gerçekleştirilmiştir. Araştırmada ölçme araçı olarak Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (CTQ-33), Connor-Davidson Psikolojik Sağlamlık Ölçeği (CD-RISC), Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBSÖ), Kendine Zarar Verme Davranışı Değerlendirme Envanteri ve Ergenlerde Risk Alma Ölçeği kullanılmıştır. Deney (n= 11) ve kontrol (n= 12) gruplarının ön test ve son test toplam puanları için Mann- Whitney U testi kullanılarak grupların kendi içlerinde ve gruplar arası fark olup olmadığına sınanmıştır. Analizler sonuçunda çocukluk çağında travmaya maruz kalmış ergenleri güçlendirmeye yönelik grup müdahale programının, ergenlerde psikolojik sağlamlık ve benlik saygısını arttırmış olduğu bulunurken, ergenlerde kendine zarar verme ve risk alma davranışını azaltığı görülmüştür.