Coğrafi bilgi sistemleri ve istatistiksel analiz teknikleri ile Kumluca havzası (gd Bartın) heyelan duyarlılık değerlendirilmesi

ÖZYÜKSEK LİSANS TEZİCOĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ VE İSTATİSTİKSEL ANALİZTEKNİKLERİ İLE KUMLUCA HAVZASI (GD BARTIN) HEYELANDUYARLILIK DEĞERLENDİRMESİTolga MAZMANÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜJEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALIDanışman: Yrd.Doç.Dr.Tolga ÇANYıl: 2005, Sayfa: 110Jüri: Yrd.Doç.Dr.Tolga ÇANProf.Dr. Aziz ERTUNÇDoç.Dr.Candan GÖKÇEOĞLUBu çalışmada, Bartın ilinin güneydoğusunda ve Bartın Çayı'nın anakollarından birini oluşturan Kumluca havzasının (340 km2) heyelan duyarlılıkdeğerlendirmeleri, coğrafi bilgi sistemleri ve çok değişkenli istatistiksel analizyöntemleri birlikte kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma alanı heyelanlardanoldukça olumsuz yönde etkilenmektedir. 1985 ve 1998 yılları arasında Kumlucabeldesi ve Kozcağız ilçesinde heyelan olayları nedeniyle afet kapsamı içine alınantoplam konut sayısı 370 adet olup, bunların 256 tanesi çalışma alanı içindeyeralmaktadır. 1998 yılı sonrası havzada heyelandan dolayı oturulamayacak halegelen konut sayısı ise 58 adettir. Heyelanların oluşumunda önemli rol oynayanjeolojik faktörler, topoğrafik faktörler, çevresel faktörler, arazi çalışmaları ve bölgeile ilgili yapılmış önceki çalışmalara göre değerlendirilip CBS ortamındasayısallaştırılmıştır. Heyelan duyarlılık haritası, bölgenin heyelan envanter haritası veheyelanları hazırlayıcı faktörlerin mantıksal regresyon analizi iledeğerlendirilmesiyle üretilmiştir. İsatistiksel değerlendirmelerde havzanın yamaçbirimi haritası oluşturularak değerlendirilmiştir. Çalışma alanının heyelan duyarlılıkharitası % 20 olasılık aralığında olmak üzere, çok düşük, düşük, orta, yüksek ve çokyüksek duyarlı olmak üzere beş zona ayrılmış olup çalışma alanının % 27'sininyüksek ve çok yüksek duyarlı bölgelerde bulunduğu görülmüştür. Performansanalizleri sonucunda da çalışma alanındaki heyelanların %77'sinin yüksek ve çokyüksek duyarlı bölgelerde yer aldığı görülmüştür. Üretilmiş olan heyelan duyarlılıkharitasının bölgede ileriye dönük yerleşim planlamalarında duraysızlıklarla ilgilisorunların azaltılması ve önlenmesi konusunda önemli katkı sağlayabileceğidüşünülmektedir.Anahtar kelimeler: Coğrafi bilgi sistemleri, sayısal yükseklik modeli, heyelanduyarlılığı, mantıksal regresyon, heyelan envanteri.I