Coğrafi işaretli ürünlerin pazarlama ve markalaşma sorunları

Günümüzde teknolojinin gelişmesi ve ticaretin küreselleşmesi ürün çeşitliliğine sebep olurken kalitesiz ve genetiği değiştirilmiş ürünler ortaya çıkmış bu da insan sağlığı için uzun vadede bir tehdit oluşturmaktadır. Bilgi seviyesi artan tüketiciler tükettikleri ürünler hakkında bilgi sahibi olmak istemektedirler. Bu sebeple tüketicilerin güvenilir ve kaliteli ürün arayışına girmesi, ürünün hangi bölgede ve hangi şartlarda yetiştiği ile ilgili bilgilere sahip olmak istemesi Coğrafi İşaret (Cİ) tescilini karşımıza çıkarmaktadır. Sınai mülkiyet haklarından biri olan coğrafi işaret ürünün benzerlerinden ayırt edici özelliklere sahip olduğunu göstermesinin yanı sıra kırsal kalkınmaya katkı sağlamakta, küçük üreticilere rekabet gücü kazandırmakta, yöresel ve kültürel çeşitliliği koruma ve yılların deneyimi sonucu oluşan geleneksel üretim teknikleriyle ürünü üretme gibi işlevlere sahiptir. Coğrafi işaret sayesinde tüketici ürünün nerede ne şekilde ve ne zaman hangi yörede/bölgede üretildiği ile ilgili fikir sahibi olmaktadır. Bir ürünün Cİ tescili alabilmesi için özel standartları vardır ve birçok ülkede uygulanmaktadır. Coğrafi işaret tescil ve başvuru sayısının her geçen yıl arttığı açıkça görülmektedir. Türkiye'nin çeşitli iklim özellikleri, toprak yapısı, coğrafi konumu ve kültür birikimi sayesinde daha birçok Cİ'li ürüne ev sahipliği yapabileceği düşünülmektedir. Bu bağlamda bu çalışmanın amacı, Türkiye'de Cİ tescili alan kurum ve kuruluşlarşle ilgili durum analizi yapmak, coğrafi işaretli ürünlerin pazarlama ve markalaşma sorunlarını tespit etmek ve bu bağlamda çözüm önerileri sunmaktadır. Bu kapsamda Coğrafi İşaret tesciline sahip 218 kurum ve kuruluşa anket uygulanmış, veriler toplanmış ve elde edilen veriler analiz edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre; çalışmaya katılan kurum ve kuruluşların coğrafi işaretin ve öneminin farkında olduğu ancak coğrafi işaretli ürünlerin hem ulusal hem de uluslarararası pazarlarda yer alabilmesi için gerekli pazarlama faaliyetlerinin yapılamadığı ve markalaşma sorunlarının olduğu ortaya çıkmıştır.