Çok aşamalı tedarik zincirlerinde kamçı etkisinin modellenmesi ve tahmini: Beyaz eşya endüstrisinden bir uygulama çalışması

Tedarik zinciri yönetimi kavramı günümüz rekabet koşullarında önem kazanmaya günden güne devam etmektedir. İşletmelerin sürdürülebilirliğinin sağlanması ve rekabet piyasasında varlığını sürdürebilmesi için tedarik zinciri yönetimi çok önemlidir. Tedarik zinciri yönetimindeki önemli iki olgu malzeme akışı ve bilgi akışıdır. Tedarik zinciri yönetimi; tedarikçiden, son müşteriye kadar uzanan geniş bir ağa sahip olduğu için bu akışı yönetmek oldukça zordur. Tedarik zinciri akışı boyunca oluşan sipariş varyansları kamçı etkisini oluşturmaktadır. Kamçı etkisi; üretim, envanter, işçilik ve taşımacılık gibi birçok maliyet kalemini olumsuz yönde etkilemektedir. Bu durum şirketlerin rekabet piyasasındaki varlıklarını sürdürebilme yeteneklerini azaltmaktadır. Oluşabilecek kamçı etkisini doğru tahmin etmek, kamçı etkisini en aza indirmek açısından çok önemlidir. Bu tezde 3 aşamalı bir tedarik zincirinde kamçı etkisi tahmin edilmeye çalışılmıştır. Bu tez çalışmasının ilk aşamasında tedarik zinciri yönetimi anlatılmıştır. Tedarik zinciri öğelerine ve tedarik zinciri akışına değinilmiştir. Daha sonrasında tedarik zinciri içinde ortaya çıkan kamçı etkisi tanımlanmıştır. Kamçı etkisinin sebep olan etkenler ve kamçı etkisinin sonuçları tanımlanmıştır. Daha sonra uygulama kısmında kullanılacak olan 'Yapay Sinir Ağları' ve 'Bulanık Sinir Ağları' yöntemleri tanımlanmıştır. Tezin son aşaması olan uygulama aşamasında, uygulama yapılan şirket verileri kullanılarak kamçı etkisini tahmin etmek için en uygun tahmin metodu ortaya konulmaya çalışılmıştır. Tezin sonucunda 'Yapay Sinir Ağları' metodunun 'Bulanık Sinir Ağları' metodundan daha iyi sonuç verdiği ortaya konulmuştur. Anahtar Kelimeler: Tedarik Zinciri Yönetimi, Kamçı Etkisi, Yapay Sinir Ağları, Bulanık Sinir Ağları