Çölyak hastalarında hedgehog sinyal iletiminde görevli bazı genlerin ekspresyon analizi

Çölyak hastalığı (ÇH) genetik yatkınlığı olan kişilerde gluten içeren gıdaların tüketilmesi ile tetiklenen sistemik bir otoimmün enteropatidir. Multifaktöryel bir hastalık olan Çölyak hastalığının gelişiminde rol alan genetik faktörler net olarak bilinmemektedir. Önceki çalışmalar bazı HLA allellerinin hastalıkla ilişkili olduğunu ortaya koymuştur, ancak HLA dışı genetik faktörler henüz çok iyi anlaşılmamıştır. Hedgehog sinyal iletim yolağı, memelilerde normal gastrointestinal sistem gelişiminde kritik öneme sahiptir. Ptch, Smo ve Gli transkripsiyon faktörlerinin görev aldığı bu yolak, embriyogenezde, doku şekillenmesinde, kök hücre işlevi ve farklılaşmasında normal hücresel süreçlerde rol almaktadır. Hh sinyal iletimindeki bozuklukların ve anormal aktivasyonun çeşitli tümörlerle ilişkili olduğu bildirilmiştir. Çölyak hastalarında ekspresyonu artmış genlerin Gli bağlanma bölgesi içerdiği bildirilmiştir. Bu nedenle Hh sinyal iletim yolağının hastalık gelişiminde rolü olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı, Ptch1, Smo, Shh, Ihh ve Gli1 genlerinin Çölyak hastalığı ile ilişkisinin belirlenmesidir. 35 Çölyak hastası ve 35 kontrol bireyden elde edilen duedonal biyopsi örneklerinde RNA izolasyonu, cDNA sentezi ve qRT-PCR analizleri gerçekleştirilmiştir. Çölyak hastalarında kontrol grubuna göre Ptch1 gen ekspresyonunda azalma ve Gli1 ekspresyonunda artış gözlenmesine rağmen, tüm genlerin ekspresyon düzeylerindeki farklılıklar istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p>0.05). Anahtar kelimeler: Çölyak hastalığı, Hedgehog, gen ekspresyonu