Anadolu'da bir "Fil Kafesi" inşa etmek: Karamürsel Amerikan Üssü ve sosyal hayata etkileri (1950'ler-1970'ler)

İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra ortaya çıkan iki kutuplu dünya düzeninde, Batı bloğunun lideri olan Amerika Birleşik Devletleri, Sovyetler Birliği'ne karşı koymak amacıyla dünyanın çeşitli bölgelerine yayılmış geniş bir askeri üsler ağı kurdu. Bu üsler, askeri işlevlerinin ötesinde, ABD'nin ekonomik ve kültürel hegemonyasını yansıttığı araçlar olarak da hizmet ettiler. Bu çalışma, Soğuk Savaş sırasında bir Amerikan askeri üssüne ev sahipliği yapan küçük bir Anadolu kasabası olan Karamürsel'in yaşadığı dönüşümleri inceleyerek, ABD askeri varlığının şekillendirdiği yeni toplumsal ve ekonomik düzene odaklanmaktadır. Yerel ve ulusal gazeteler, okul yıllıkları, anılar ve sözlü ifadelere dayanan tez, 1957'de kurulan üssün, yerel halka önemli istihdam olanakları sağlayarak ve Amerikan mallarının Türk pazarlarına yayılmasını kolaylaştırarak somut bir ekonomik etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Üste görevli Amerikalı personel ve aileleri de bölgede Amerikan yaşam tarzının yaygınlaştırılmasında önemli bir rol oynamıştır. Ancak, Soğuk Savaş döneminde Amerikan kültürel ve sosyal normlarını ev sahibi topluluklara aktarma misyonu sorunsuz ilerlemedi. Karamürsel'de yeni ortaya çıkan sosyal ve ekonomik düzen, özellikle emek alanında zaman zaman kontrol altına alınması zor gerilimlere ve çatışmalara yol açtı.