Çorum Müzesi'ndeki madenî şamdanlar

Madenî şamdanlar, Türk-İslam Sanatında önemli yere sahip olan eserlerdendir. Osmanlı Dönemi'nde zirve noktasına ulaşan maden sanatında şamdanlar önceki geleneklerden izler taşıdıkları gibi dönemin sanatçıları da kendilerine özgü biçimler geliştirmişlerdir. Osmanlı sanatının zarafet anlayışı madeni şamdanlara da yansımıştır. Şamdanlar sadece aydınlatmada kullanılan eşya olmayıp sembolik anlamlar da ifade etmişlerdir. Ayrıca şamdanlar Osmanlı vakıf geleneğini de yansıtması açısından önemlidirler. Bu çalışmada öncelikle madenî şamdanlar hakkında genel bilgiler verilip şamdanların kullanım alanları, İlahî dinlerde şamdan kültürü ve Türk-İslam sanatlarında şamdan tasvirinin kullanıldığı alanlar anlatılmıştır. Maden sanatında şamdanlarda kullanılan malzeme, yapım teknikleri, süsleme özelliklerinden bahsedilmiştir. Tezin ana konusu olan Çorum Müzesi'ndeki madeni şamdanlar katalog oluşturularak; malzeme, teknik, süsleme ve biçimsel özellikleri ile detaylı bir şekilde incelenmiştir. Bu eserler hakkında müzeden alınan genel bilgiler verilmiş, fotoğraflar ve çizimlerle anlatım desteklenmiştir. Şamdanların ölçüleri de alınarak ayrıntılı tanımlamaları yapılmıştır. Eserlerin Türk-İslam maden sanatındaki yeri ve önemi belirlenmeye çalışılmış, farklı müzelerde ve koleksiyonlarda bulunan örneklerle karşılaştırmalar yapılıp tarihlendirilmeye gidilmiştir. Anahtar Kavramlar: Madeni Şamdan, Çorum Müzesi, Maden Sanatı, Osmanlı, Süsleme