COVID-19 pandemisinde bir sağlık çalışanı ile aynı evde yaşamak: Niteliksel bir araştırma

GİRİŞ VE AMAÇ: COVID-19 pandemisi bireyleri birçok yönden etkilediği gibi en çok etkilenen gruplardan biri de sağlık çalışanlarıdır. Sağlık çalışanlarının aile bireyleri de pandeminin etkilerinden önemli oranda etkilenmektedir. Çalışmamızda; COVID-19 pandemisinde sağlık çalışanıyla aynı evde yaşayan bireylerin psikososyal etkilenimlerinin ve deneyimlerinin araştırılması amaçlandı. GEREÇ VE YÖNTEM: Araştırma 01.04.2021-30.05.2021 tarihleri arasında, Sakarya'da COVID-19 pandemisinde görevli sağlık çalışanıyla aynı evde yaşayan 19 birey ile niteliksel yöntem kullanılarak yapıldı. Araştırmada veriler, sosyo-demografik verileri sorgulayan form ve 3 açık uçlu sorudan oluşan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak toplanmıştır. Derinlemesine görüşme tekniğiyle elde edilen veriler temalar ve alt temalar altında gruplandırılmıştır. BULGULAR: Katılımcıların %73,68'i kadın, %26,32'si erkektir. Yaş ortalaması 39,73 ± 10,01 standart sapma (SS) yıldır. Katılımcıların tutum ve davranış değişiklikleri; belirtilere aşırı dikkat, aşırı temizlik, diyet ve uyku düzeninde değişim, sağlık çalışanı olan yakınının mesleğini kutsama olarak saptandı. Katılımcıların korku ve endişe, güvensizlik, güvende hissetme, umutsuzluk ve karamsarlık gibi duygusal tepkiler geliştirdikleri tespit edildi. Yakını kaybetme düşüncesi, çalışma düzeninde belirsizlik, mağduriyet, aile üyelerinin sağlığından endişe etme, damgalanma stres faktörleri arasındaydı. Katılımcılar kendilerini sosyal açıdan kısıtlamalarının yanı sıra sağlık çalışanı olan yakını tarafından da kısıtlandıklarını, pandemi döneminin ev ortamındaki değişikliklerinin konfor bozukluğuna neden olduğunu dile getirdiler. SONUÇ: COVID-19 pandemisinde görevli sağlık çalışanıyla aynı evde yaşayan bireyler, pandeminin sosyal hayatta yarattığı değişikliklerden önemli ölçüde etkilenmektedir. Sağlık çalışanın ailesinin olumsuz etkilenmesi, karşılıklı olan etkileşim nedeniyle sağlık personeline tekrar ek bir psikososyal yük olarak yansıyabilmektedir. Bu nedenle; dolaylı olarak toplumun da etkilendiği göz önünde bulundurularak sağlık çalışanlarının yaşadığı olumsuz durumların azaltılması, aileleriile görüşmelerin sağlanması, belirlenen psikolojik stres ve sıkıntı nedenlerine yönelik araştırılmalar yapılması önem arz etmektedir. Anahtar Kelimeler; COVID-19, Niteliksel Araştırma, Pandemi, Psikososyal Etkiler, Sağlık Çalışanıyla Aynı Evde Yaşayan