Crohn hastalığında cerrahi sonrası nüksü öngörmede kullanılabilecek patolojik bulguların değerlendirilmesi

ÖZET Amaç: İnflamatuar bağırsak hastalıklarından Crohn hastalığı tanısı olanlarda, intestinal tutulumun medikal tedavilere dirençli olması halinde hayatlarında bir veya birden çok kez operasyon geçirmek durumda kalırlar. Ameliyat sonrası klinik nüksü öngörmede, endoskopik nüksü anlatan Rutgeerts skoru yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada amacımız intestinal tutulumlu Crohn hastalığı sebebiyle ameliyat ettiğimiz hastalarda endoskopik nüksleri öngörebilmek için, çıkarılmış olan rezeksiyon materyallerindeki mikroskobik ve makroskobik patolojik bulgular ile hastaların Rutgeerts skorları arasındaki ilişkiyi değerlendirmektir. Materyal ve Metot: Çalışmamızda Kasım 2019 ile Ekim 2023 arasında Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Genel Cerrahi Kliniğinde ameliyat ettiğimiz, intestinal tutulum ile seyreden Crohn hastalığı tanılı, on sekiz yaş üzeri 32 hasta retrospektif olarak değerlendirildi. Hastaların rezeksiyon materyalleri histopatolojik olarak tekrar incelendi ve skorlamalar yapıldı. Operasyon sonrası yapılan takip kolonoskopi raporları incelenip, Rutgeerts skoruna göre sınıflandırıldı. Elde edilen verilerin ilişkisi kıyaslandı. Bulgular: Hastaların ameliyat sonrası yapılan kolonoskopi Rutgeerts skorları ile rezeksiyon materyallerindeki makroskobik ve mikroskobik bulgular istatistiksel olarak değerlendirildi. Makroskobik bulguların Rutgeerts skorları ve endoskopik nüks ile ilişkisi olmadığı tespit edildi. Mikroskobik bulgulardan nötrofilik kriptit ve kript apsesi varlığının ve şiddetinin Rutgeerts skoru ile paralel artış gösterdiği ve istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edildi. Diğer mikroskobik bulguların Rutgeerts skorları ve endoskopik nüks ile ilişkisi olmadığı tespit edildi. Sonuç: Crohn hastalığında bağırsak rezeksiyon materyalinde görülen histolojik bulgulardan nötrofilik kriptit ve kript apselerinin varlığı endoskopik nüks ihtimalini arttırmaktadır. Riskli hastalarda yakın endoskopi kontrolü yapmak ve nüksün engellemesi için ameliyat sonrası dönemde medikal tedaviye erken dönemde başlamak faydalı olabilir. Anahtar Kelimeler: Crohn Hastalığı, Endoskopik Nüks, Patolojik Bulgular, Rutgeerts Skoru