Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi'nin meclis çalışmalarındaki rolü ve etkinliği (1961–1965)

Türkiye'nin, İkinci Dünya Savaşı'nı müteakip çok partili sisteme geçmesinden sonra, 1946 Ocak ayında Demokrat Parti (DP) kurulmuştur. Kısa bir süre sonra DP içerisinde çeşitli anlaşmazlıklar ortaya çıkmış ve buna bağlı olarak da ayrılmalar yaşanmıştır. DP'den ayrılanların çoğunlukta olduğu kişiler tarafından 1948 yılı Temmuz ayında Millet Partisi (MP) kurulmuştur. MP'nin 1954 yılında kapatılması üzerine, onun devamı olarak Cumhuriyetçi Millet Partisi (CMP) kurulmuştur. Cumhuriyetçi Millet Partisi ile Türkiye Köylü Partisinin 1958 Kasım'ında birleşmeleriyle Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi (CKMP) ortaya çıkmıştır. Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi, 27 Mayıs 1960 askeri darbesi sürecinde faaliyetlerini sürdürebilmiş ve Kurucu Meclis çalışmalarına dâhil edilmiştir. 15 Ekim 1961 genel seçimleri sonucu 54 milletvekiliyle Millet Meclisinde yer almıştır. Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi, 1961-1965 döneminde, Millet Meclisi çalışma alanı çerçevesinde; savunduğu fikirleri, önerileri çeşitli yollarla dile getirmiş, parti programına göre bir politika izlemiş ve Meclis çalışmaları üzerinde etkili olmaya çalışmıştır. Tespitlerimize göre; CKMP milletvekilleri tarafından 70 kanun teklifi, 96 sözlü ve 79 yazılı soru önergesi, 6 araştırma komisyonu önergesi, 5 genel görüşme ve 2 gensoru önergesi ile 1 geçici komisyon önergesi verilmiştir. Partinin, dâhili mevzular, dış politika, milli savunma, ekonomi, enerji, ulaştırma, tarım, hukuk, milli eğitim, sağlık ve sosyal politikalar konularındaki faaliyetleri, görüş ve politikaları ön plana çıkmıştır.