Dardenne Kardeşler sinemasında işçi sınıfı temsili: Rosetta ve İki Gün Bir Gece örneği

Bu çalışmada, toplumsal sınıfların oluşumundan tarihsel mücadele mekanizmalarına ve oluşan işçi sınıfının sinemada nasıl temsil edildiğine ve bu temsilin Jean-Pierre ve Luc Dardenne Kardeşler sinemasında nasıl yer aldığı ele alınmaktadır. Yönetmenlerin sinematografisinde yer alan Rosetta (Rosetta,1999) ile İki Gün Bir Gece (Two Days One Night, 2014) isimli iki filmi üzerinden günümüz işçi sınıfının yeni biçimi olarak tanımlanan prekaryanın sinemasal anlatımını derinlemesine incelemektedir. Dardenne Kardeşler sinematografisinde yer alan bu iki film, prekarya sınıfının temsili açısından önemli bir örneklem oluşturmaktadır. Yönetmenlerin sinematografisine bakıldığında toplumsal gerçekçi film anlatı biçimi ile hazırlanmış eserler bulunsa da, Rosetta ve İki Gün Bir Gece filmleri doğrudan prekarya sınıfının yaşadığı zorlukları sinema perdesine taşımaktadır. Henüz yeni kavramsallaşan prekarya sınıfı neo-liberal ekonomik politikalar doğrultusunda ortaya çıkan güvencesiz, esnek ve geçici çalışma biçimlerinin yanı sıra sosyal aidiyet eksikliğini de vurgulayarak, modern kapitalist sistemde işçi sınıfının yaşadığı yapısal dönüşümü açıklamaktadır. Sinema tarihinde klasik işçi sınıfı temsillerini görüyorsak da milyonların ilgilendiren bu yeni sınıfın yaşamı, koşulları ve karşılaştıkları zorlukları görememekteyiz. Bu nedenle, Dardenne Kardeşler, sinemanın toplumsal gerçekleri ifşa, izleyiciyi düşünsel sürece sevk, sorgulama ve mücadele tarzlarına ilişkin mevcut mekanizmları bir sanat dalı olarak sinemada sunmaktadır. Çalışmanın başında işçi sınıfının tarihsel süreç içerisinde kapitalist üretim ilişkileriyle şekillenen doğuşu incelenirken, daha sonra işçi sınıfı sinemasının tarihsel gelişimi ele alınmaktadır. Bu bağlamda, toplumsal gerçekçilik akımı, işçi sınıfının yaşam koşullarını ve mücadelelerini yansıtma amacıyla sinemada önemli bir akım olarak değerlendirilmektedir. İşçi sınıfı sinemasının, toplumsal adaletsizlikleri açığa çıkarma, politik bilinç yaratma ve toplumun sesini duyurma işlevi ayrıntılı şekilde incelenmektedir. Ayrıca, sinemanın işçi sınıfının deneyimlerini ve kimliklerini görünür kılmadaki gücü ele alınarak bu bağlamda Dardenne Kardeşler sineması, işçi sınıfının dönüşen yapısı olan prekarya sınıfı üzerinden incelenmiştir. Son olarak, Dardenne Kardeşler sinemasında yer alan Rosetta ve İki Gün Bir Gece filmleri üzerinden incelenerek sinemada prekarya sınıfının ne şekilde temsil edildiği ve nasıl bir anlam kazandığının tespiti yapılmaya çalışılmıştır.