Avrupa Birliği'nde demokrasi açığı: siyasetin yeniden yapılandırılması

Avrupa Birligi çesitli düzeylerde ortaya çıkan bir ?demokrasi açıgı? ile karsı karsıyadır. Ulusüstü düzeyde; birligin yasama, yürütme ve yargı kurumlarının fonksiyonları ve hesap verirligi konusunda yeterli hukuki çerçeve bulunmamakta, geleneksel olarak dogrudan temsil, yasama ve yürütmenin denetlenmesi kavramlarıyla özdeslestirilen Parlamento yasama gücünden büyük ölçüde yoksun, toplumsal mesruluktan uzak ve yürütme karsısında yetkisiz bulunmaktadır. Ulusal düzeyde; AB ile iliskileri yürüten ulusal hükümetler ve bürokrasiler güçlenirken, parlamento ve kitle örgütleri önemsizlesmektedir. Popüler düzeyde ise; seçmen ilgisizligi ve siyasete yabancılasma gözlemlenmektedir. Avrupa siyasetinin popüler mesruluk sorunu son olarak iki merkez AB ülkesinde referandumlarla Avrupa anayasasının reddedilmesinde ve parlamento seçimlerine giderek azalan ve son olarak %45 düzeyinde gerçeklesen katılımda kendini göstermektedir. Kısacası siyasi temsil ve hesap verirligin zayıfladıgı, siyasetin tekniklestigi ve siyasal katılımın zayıfladıgı, mesrulugu kırılgan bir yapı ortaya çıkmıstır. Bu tezde demokrasi açıgı ve mesruiyet sorununun, 1980'lerde baslayan ekonomi ve siyasetin yeniden yapılandırılması sürecinin dogal bir sonucu oldugu öne sürülmüstür. 1986 Tek Avrupa Senedi'ni izleyen süreçte AB, ekonomik bütünlesmesini derinlestirmekle kalmamıs, siyasi bir birlik olma yolunda da adımlar atmaya baslamıstır. AB'nin daha önce mesrulugunu dayandırdıgı, sosyo-ekonomik refah saglama ve üye devletlerin mesru hükümetlerinin temsilcilerinden olusma niteliklerinin neoliberal ekonomi politikalarına geçis ve artan egemenlik devri süreçleriyle zayıflaması, birligi yeni mesruiyet kaynakları aramaya itmistir. Es zamanlı olarak, demokrasi teorisinde alternatif yaklasımların siyasal katılımı sivil toplum, müzakere, farklılıkların temsili vb. çerçevede yeniden tanımlama girisimleri güç kazanmıstır. Tezde söz konusu yaklasımların neo-korporatist katılıma dayalı liberal yönetisim anlayısının sınırlarına meydan okuyup okumadıgı tartısılmıs; bu yaklasımların ekonomik alanın siyasal alan üzerindeki, teknokratik ve neo-korporatist ?politika-olusturma?nın tartısmacı ?politika? üzerindeki, ve liberalizmin demokrasi üzerindeki üstünlügünü yeniden ürettigi iddia edilmistir.