Deneysel diyabet modelinde, krisin'in endokrin pankreasta VDAC1 ekspresyonu üzerindeki etkilerinin incelenmesi

Diyabet, pankreas beta hücrelerinde yapısal ve fonksiyonel bozulmalara yol açarak hastalığın ilerleyiĢinde kritik rol oynar. Flavonoid yapılı doğal bileĢik olan krisin'in antidiyabetik, antioksidan ve daha birçok hücre koruyucu etkileri çeĢitli çalıĢmalarda bildirilmiĢ olsa da, diyabetik koĢullarda endokrin hücrelerindeki Voltaja Bağımlı Anyon Kanalı (VDAC1) ekspresyonu üzerine etkileri aydınlatılmamıĢtır. Bu çalıĢmada streptozotosin (STZ) ile diyabet oluĢturulan sıçanlarda krisin'in pankreas dokusunda VDAC1 düzeyleri, insülin sentezi ve apoptoz göstergeleri üzerindeki olası koruyucu etkilerinin araĢtırılması amaçlanmıĢtır. ÇalıĢmamızda toplam 32 adet Wistar albino cinsi eriĢkin erkek sıçan dört gruba ayrılmıĢtır (n=8): kontrol (K), krisin (CHR), diyabet (DM) ve diyabet+ krisin (DM+CHR). DM ve DM+CHR gruplarına çalıĢmanın baĢlangıcında (0.gün) 45 mg/kg, intraperitoneal (i.p) STZ uygulanmıĢ; 3. günde ölçülen kan glukoz değerlerinde hiperglisemi doğrulanmıĢtır. Krisin maddesi CHR ve DM+CHR gruplarına 50 mg/kg/gün dozda, 21 gün boyunca intragastrik yolla verilmiĢtir. Deney süresi boyunca 0., 3., 10., 17 ve 24. günlerde kan Ģekeri düzeyleri ve vücut ağırlığı takip edilmiĢtir. Tez çalıĢmamız sonucunda DM grubunda kan Ģekeri seviyelerinin belirgin Ģekilde arttığı ve vücut ağırlığında düĢüĢ meydana geldiği gözlenmiĢtir. DM+CHR grubunda ise hipergliseminin ve ağırlık kaybının istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde kontrol altına alındığı gözlenmiĢtir. ÇalıĢmanın sonunda alınan pankreas dokuları histopatolojik ve immünohistokimyasal (ĠHK) olarak incelenmiĢtir. Histolojik analizler, diyabet grubunda belirgin adacık dejenerasyonu ve hücre kaybı olduğunu göstermiĢtir. Krisin uygulaması, bu patolojik değiĢiklikleri önemli ölçüde düzeltmiĢtir. Gruplarda VDAC1, insülin ve kaspaz-3 antikorları kullanılarak adacık hücrelerinin ĠHK değerlendirmeleri incelendiğinde, kontrol grubuna göre DM grubunda insülin ekspresyonunun anlamlı düzeyde azaldığı ve kaspaz-3 ve VDAC1 ekspresyonunun anlamlı düzeyde arttığı gözlenmiĢtir. DM grubuna göre DM+CHR grubunda insülin ekspresyonunun anlamlı düzeyde arttığı, kaspaz-3 ve VDAC1 aktivitesinin ise anlamlı düzeyde azaldığı gözlenmiĢtir. Sonuç olarak, elde ettiğimiz veriler krisin'in STZ ile indüklenen diyabetik hasarı hafifletmede potansiyel koruyucu etkilere sahip olduğunu; hücresel fonksiyonları destekleyerek VDAC1 ekspresyonunu düzenlediğini ve diyabete bağlı apoptozun azaltılmasına katkı sağladığını göstermektedi