Denizel koruma alanlarında ekoturizmin bir segmenti olarak kuş gözlemciliği aktiviteleri ve İzmir Kuş Cenneti'nin potansiyeli

Jeolojik yapısı, iklim özellikleri,arkeolojik ve kültürel zenginlikleriyle binlerce bitki ve hayvan türüne ev sahipliği yapan Türkiye, doğal yaşam açısından çok yönlü bir potansiyel sergilemektedir. Böylesi bir zenginlik son zamanlarda gündeme gelen ekoturizm etkinliğini daha da ön plana çıkarmıştır. Türkiye'de ekoturizm kapsamında yürütülen çok sayıda aktivite bulunmaktadır. Kuş gözlemi bunlar içerisinde yer alan anlamlı bir etkinliktir. Bu çalışmada, ekoturizmin bu yapısal özellikleri göz önünde bulundurularak kuş gözlemciliği göz önüne alınmıştır. Çalışmanın temel amacı; Türkiye'yi tercih eden ekoturistin kimliğini tanımlamaktır. Bu amaçla internet sörveyi oluşturularak elektronik ortamda bulunan kuş gözlemcilerinin günlüklerinden veri olarak faydanılmıştır. Kuş gözlemcilerinin günlüklerinden bir anket çalışması oluşturulmuş ve çok sayıda ciddi tehditler altında olan İzmir Kuş Cenneti üzerindeki potansiyel ortaya konulmuştur. Çalışmada verileri analiz eden Çok Boyutlu Ölçekleme Tekniği (MDS(X)) kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre; gözlemcilerin çoğu İç Anadolu bölgesinde gözlem yaparken, diğerleri ise Doğu Anadolu, Akdeniz ve Ege bölgelerinde gözlem yapmışlardır. Gözlemcilerin çoğu ortalama olarak 2-5 bölgede gözlem yaparlarken, çoğunun beklentisi görmedikleri yerleri keşfetmektir. Türkiye'ye ilk kez gelen gözlemcilerin çoğu ortalama olarak 400-1000 km arasında yol alıp, kişi başına ortalama olarak 150-200 tür gözlemlemişlerdir. Ekoturistlerin çoğu internet ve rehber kitaplardan yararlanıp, Türkiye ve türler hakkında bilgi sahibi olarak ülkemize gelmişlerdir. Çoğu Avrupa'dan gelen gözlemciler ortalama olarak 10- 20 gün arasında kalarak gözlem yapmışlardır. Ülkemize gelen gözlemcilerin İzmir'deki Kuş Cenneti'ne gitmedikleri yapılan anket çalışmasıyla ortaya çıkmaktadır. Buna Kuş Cenneti civarındaki olumsuz gelişmelerin ve tanıtımdaki eksiklerin neden olduğu söylenebilir. Bu durumların düzeltilmesi için yapılacak her türlü yapıcı çalışmalar Kuş Cenneti'nin tanınmasına ve buraya olan ilginin artmasına imkan sağlayacaktır.